حکم اختصاصی پیامبر(ص) در مورد «تعدد زوجات»!

چرا پيامبر(ص) برای مسلمانان تنها ازدواج با چهار زن را تجويز فرمود ولی برای خويش اين محدوديت را قائل نشد؟!

آيه اي كه ازدواج را محدود به چهار همسر نموده در اواخر سال هشتم هجری نازل شده و پيامبر(ص) تا آن زمان همه همسران خود را گرفته بود؛ بدين ترتيب اين سخن كه پيامبر آنچه را بر ديگران حرام كرد براى خود روا شمرد، از اساس فرو مى ريزد. افزون بر اينكه حتّى در شرايط استثنايى جامعه نيز امكان داشتن چهار همسر مشروط به رعايت عدالت شده است؛ البته در موقعيّتى مانند روزهاى جنگ و شهادت.

انگيزه «عايشه» از به راه انداختن جنگ «جمل»

از ديدگاه امام علي(علیه السلام) انگيزه هاي «عايشه» از به راه انداختن «جنگ جمل» چه بود؟

امام علي(ع) به دو انگیزه او اشاره می کند؛ اول: داشتن افکار زنانه که طلحه و زبیر به آسانی توانستند احساساتش را تحریک کرده و فکر او را بدزدند و او را با خود همراه سازند. دوم: او کینه هایی از امام(ع) در سینه داشت که بسیار پر جوش و خروش بود تا آنجا که به او اجازه نمی داد در عواقب این کار درست بیندیشد، در واقع انگیزه او هرگز دفاع از خون عثمان نبود؛ چرا که خودش در آن شرکت داشت؛ بلکه هدفش تحریک مردم بر ضد امام(ع) بود.

طعنه مسیحیان بر تعدد زوجات پیامبر(ص)

طعنه مسیحیان بر تعدد زوجات پیامبر(صلی الله علیه و آله) و عزوبت حضرت عیسی(علیه السلام) چگونه پاسخ داده می شود؟

برخی از مسیحیان در طعن بر پیامبر(ص)، آن حضرت را با حضرت عیسی(ع) مقایسه کرده و می گویند: حضرت عیسی(ع) ازدواج نکرد، اما پیامبر شما در مسائل جنسی افراط کرده است. در پاسخ می توان گفت: 1- ازدواج نکردن، با نظام خلقت سازگاری ندارد؛ لذا در اسلام نهی شده است. 2- حضرت مسیح(ع)، تنها برای رفع برخی از تحریفات یهودیان بر بنی اسرائیل فرستاده شد؛ اما پیامبر(ص) مأمور به تشکیل حکومت بود لذا ازدواج های ایشان بر طبق مصالحی بود. 4- مسیحیان در اصل ازدواج به کدام پیامبر اقتدا نمودند حضرت عیسی(ع) یا حضرت محمد(ص)؟

جایگاه عدل الهی در ممنوعیت ازدواج بیوه های پیامبر(ص)؟

اینکه خداوند به بیوه های پیامبر(ص) پس از او حق ازدواج دیگری را نمی دهد - خصوصا که برخی مثل عایشه جوان بودند - ظلم و بی عدالتی نیست؟

اولا: تشریع این حکم برای حفظ احترام آنها بود؛ عده ای می خواستند به قصد انتقام و یا توهین به پیامبر(ص)، بعداز وفات ایشان با همسران شان ازدواج و حرمت شان را هتک کنند.

ثانیا: همسران پیامبر(ص) همیشه مورد توجه مردم بودند و اگر مجاز بود پس از وفات نبی مکرم اسلام، کسی با آنها ازدواج کند، آن شخص مورد اعتماد نسبی عموم مردم قرار می گرفت و ممكن بود اين كار را وسيله سوءاستفاده قرار دهد و يا به عنوان اينكه آگاهى خاصی از درون خانه پيامبر(ص) و تعليمات و مكتب او دارند به تحريف اسلام پردازند و يا منافقين مطالبى را از اين طريق در ميان مردم نشر دهند كه مخالف مقام پيامبر باشد.

ثالثا: علاقه و تمایل شخصیت های برجسته و قدرتمند جامعه آن روز به ازدواج با آن زنان و ظرفیت بالای آنها برای پدید آوردن نزاع و کشمکش بر سر این موضوع می توانست آرامش و وحدت اجتماعی آن روز جامعه اسلامی را با چالش مواجه کند.

رابعا: گاه در طول زندگى انسانها مسائل مهمى مطرح مى شود كه به خاطر آنها بايد فداكارى و از خودگذشتگى نشان دهند و از بعضى از حقوق حقه خود چشم بپوشند؛ به خصوص اينكه هميشه افتخارات بزرگ مسئوليت هاى سنگينى نيز همراه دارد.

زندگی رسول خدا(ص) با عایشه تا آخر عمر و عذاب نشدن عایشه مانند زنان نوح و لوط، دلیلی بر عدالت عایشه!

اگر عایشه همسر خوبی برای پیامبر(ص) نبود، چرا رسول خدا(ص) تا آخر عمر با او زندگی کرد و خداوند نیز او را مانند زنان نوح و لوط در دنیا عذاب نکرد؟!

اولا: طبق آیه 51 احزاب همسران پیامبر در حق همخوابگی دچار اختلاف می شدند و روایات اهل سنّت نشان می دهد که عایشه همواره نسبت به عدالت پیامبر در این حق شک می کرد و شبها به دنبال او تا بقیع به «جاسوسی» می رفت! طبق آیات 28 و 29 احزاب بعضی از همسران پیامبر بهترين قسمتهاى غنائم مسلمانان را می خواستند! از روايات اهل سنّت استفاده مى شود كه وقتی پیامبر تقاضای آنها را قبول نمی کرد، آنها بی ادبی در سخن را با ایشان به آن حد می رساندند كه می گفتند: «تو گمان مى كنى كه اگر ما را طلاق دهى همسرى غير از تو در ميان قوم و قبيله خود نخواهيم يافت»! روایاتی وجود دارد که «ابوبکر» و «عمر »، دخترانشان «عایشه» و «حفصه » را به خاطر فشار بر پیامبر برای گرفتن «نفقه بیشتر» ملامت می کنند. طبق پنج آیه ابتدایی سوره تحریم برخی از همسران رسول رازی از ایشان را برملا کرده و باعث شده اند آن جناب با رنجش خاطر برخی امور مجاز و حلال را بر خود حرام نمایند! مطابق منابع اهل سنّت، منظور از همسر غير رازدارش در اين آيه «حفصه» بود كه اين راز را به «عايشه» بازگو كرد.
ثانیا: ازدواج پیامبر با عایشه ازدواجی سیاسی و از روی مصلحت و برای جلب پیشتیبانی قبیله تمیم بوده و این انگیزه ها تا آخر عمر شریف ایشان هنوز پا بر جا بود؛ پدید آمدن جنگ های ارتداد بعد از رحلت پیامبر(ص) یکی از مهم ترین نشانه های عدم ثبات جامعه مسلمانان بود.
ثالثا: طلاق در منطق دین خدا و رسولش مبغوض ترین حلال است و قاعده اصلی بر اين است كه یک ازدواج، تا پايان عمر ادامه پيدا كند و طلاق آخرین راه برای همسران قرار داده شده و توصیه خود معصومین این بوده که تا آنجا که مقدور است از این امر جلوگیری شود.
رابعا: عذاب همسران پیامبرانی مانند نوح و لوط موجب پدید آمدن قاعده کلی برای عذاب شدن همسران همه پیامبران که مخالفشان بوده اند «در دنیا» نمی گردد. ضمن اینکه به موجب آیه 33 سوره انفال، امکان عذاب مردم جامعه حضرت رسول(ص) منتفی بود.

نگاه شیعه به آیه افک و تنزیه عایشه؟

نظر شیعه درباره آیه افک و تنزیه عایشه چیست؟

در منابع اهل سنت گفته شده که آیه افک از عایشه به عنوان یکی از همسران رسول خدا(ص) رفع اتهام اخلاقی می کند. در بعضی منابع تفسیری شیعی این زن ماریه دانسته شده است. بر هر دوی این نقل ها اشکالاتی تاریخی و اعتقادی وارد است، امّا شیعه به مضمون این آیه و در عمل به حدیثی نبوی «مَا بَغَتْ امْرَأَةُ نَبِيٍّ قَطُّ» و به اعتراف مخالفان، دامان همسران همه پیامبران، از جمله عایشه را از این اتهام پاک می داند و در عین حال صریحا اعلام می کند رفع چنین اتهامی فضیلت و عدالتی را برای عایشه در امور دیگر اثبات نمی کند و نمی تواند بر خطاهای او در مخالفت با آیه «وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ»؛(در خانه های خویش بمانید)، و خروج از خانه پیامبر و مخالفت باحضرت علی(ع) بعد از پیامبر(ص) و راه انداختن جنگ داخلی سرپوش بگذارد. به عبارت دیگر «رفع اتهام اثبات فضیلت نمی کند».

رسیدگی به امور جامعه توسط پيامبر اسلام(ص) با وجود همسران متعدّد!؟

چرا پيامبر اسلام (ص) با زنان زيادی ازدواج می کرد؟ مگر با اين همه زن می توان برای اداره جامعه وقت داشت؟!

اولا: حکمتهای مختلفی ازدواجهای متعدّد پیامبر اسلام را ضروری می کرد؛ مثلا این ازدواجها براى حل يك سلسله مشكلات اجتماعى و سياسى در زندگى ایشان بوده است. ثانیا: این ازدواجها به دلایل مختلفی خللی در مدیریت پیامبر بوجود نمی آوردند؛ چرا که تعداد زیادی از زنان ایشان بیوه های پیری بودند که انتظارات زیادی از پیامبر نداشتند. ضمن اینکه بیشتر زنانی که گزارش ازدواج آنها با پیامبر در تاریخ آمده است، وارد زندگی پیامبر نشدند. از طرفی پیامبر اهل مشورت و تقسیم کار و همچنین اهل برنامه ریزی در امور بودند.

شهادت پیامبر اسلام(ص) توسط عایشه بنت ابی بکر؟!

آیا ادّعای شهادت پیامبر اسلام(ص) توسط عایشه بنت ابی بکر صحّت دارد؟

«شهادت» پیامبر(ص) «قطعی» نیست و بسیاری ازمورخین، از واژه «رحلت» استفاده می کنند. شهادت پیامبر(ص) توسط «عایشه» با «دلیل معتبر» ثابت نشده است. برخی طبق روایتی که می گوید «عایشه به پیامبر دارو خوراند»، بحث مسموم کردن پیامبر را مطرح کرده اند؛ امّا از آن چنین برداشتی نمی شود. طبق «برخی نقلها» پیامبر(ص) در جنگ خیبر مسموم شدند که بدن مبارکشان در اثر ضعف ناشی از آن نتوانستند در بیماری آخر عمرشان مقاومت کند.

دلایل «تعدد زوجات» پیامبر(ص)؟!

دلیل اینکه پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله) با زنان متعددی ازدواج نمودند چیست؟

تعدد همسران پیامبر(ص)، یکی از موضوعاتی است که مخالفان بر آن پافشاری کرده و آن را نقطه ضعفی در زندگی حضرت می دانند. این در حالی است که پیامبر(ص) هرگز برای خواسته های شخصی یا رسیدن به مال و یا استعمار زنان ازدواج نکرده است بلکه مقام و منزلت پیامبر(ص) موجب اشتیاق عموم مردم برای وصلت با آن حضرت بود. ضمن اینکه پیامبر(ص) با ازدواج با خانواده های فقیر آنان را تحت تکفل خود قرار می داد. و اینکه ازدواج های پیامبر(ص)، راهی برای پیوند با قبایل مختلف و در راستای گسترش اسلام بود.

ازدواج پیامبر(ص) با دختر شش ساله؟!

چگونه می توان به این شبهه که "چرا پیامبر(صلی الله علیه واله) با یک دختر شش ساله ازدواج نموده است؟" پاسخ داد؟

در پاسخ می توان گفت: اولاً در آن عصر و زمان، شوهر دادن در سنین کم، امری متداول بوده است. ثانیاً زنان و مردان در آن محیط گرمسیر رشد سریع دارند، لذا دختران در سنین کم قابلیت ازدواج را داشتند؛ ضمن اینکه ایشان تا نه سالگی عایشه را به خانه نیاوردند. ثالثاً مطابق برخی از نقل ها، ازدواج پیامبر(ص) با عایشه به پیشنهاد و درخواست ابوبکر [پدر عایشه] بوده است.

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی
سامانه پاسخگویی برخط(آنلاین) به سوالات شرعی و اعتقادی مقلدان حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی
تارنمای پاسخگویی به احکام شرعی و مسائل فقهی
انتشارات امام علی علیه السلام
موسسه دارالإعلام لمدرسة اهل البیت (علیهم السلام)
خبرگزاری دفتر آیت الله العظمی مکارم شیرازی

الإمام عليٌّ(عليه السلام)

مِنْ أحسَنِ الإحسانِ الإيثارُ

از بهترين نيکوکاريها ايثار است

ميزان الحکمه، جلد 1، ص 22