پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

نصف بودن دیه زن، و مساله قصاص و عدل الهی!

پرسش : پرسش: آيا اين تبعیض و بی عدالتی نیست که ديه زن نصف دیه مرد است و در صورتی که زنی به قتل برسد، قاتل قصاص نمی شود مگر اینکه اولیای زن نصف دیه را به اولیای قاتل بپردازند؟!
پاسخ اجمالی:

ديه به معناي خون بهای شخص نیست و اینکه برای قصاص مرد باید نصف ديه پرداخت شود جهت رفع نیاز بازماندگان مرد متوفّي است که شامل زن و فرزندان او می شود. لذا دیه ملاک ارزش یابى مرد و زن نیست تا تفاوت آن موجب تبعیض یا اعتراض گردد. از طرفى باید وظایف اقتصادى مرد محکوم به قصاص که با فقدانش خانواده او دچار خلاء شده با احکام این چنینی جبران شود که اگر این چنین نباشد ظلم در حق زن و فرزندانی است که منبع تامین احتیاجات مالی خود را از دست داده اند. ضمن اینکه ديه زن تا به ثلث، با ديه مرد برابر است.

تبعیض در مجازات والدین قاتل فرزند!

پرسش : آیا تفاوت مجازات بین مادر و پدری که فرزندشان را کشته اند، تبعیض و بی عدالتی نيست؟ چرا مادر قصاص می شود امّا پدر قصاص نمی گردد؟
پاسخ اجمالی:

جواز قصاص هر فردی، از جمله مادر قاتل فرزند بدلیل عام بودن حکم قصاص است و آنچه باعث شده پدر با وجود قتل فرزندش از حکم قصاص استثناء شود جنسیت او نیست. پدر چون تعهدات مالی خانواده بر عهده اوست بجای قصاص مجازات های جایگزین در مورد او اجرا می شود و در مورد مادر نیز قصاص نکردن اولویت دارد.

ظالمین مرفّه و مظلومین محروم، و مسئله عدل الهی؟

پرسش : آیا اینکه برخی از ظالمان تا آخر عمر در ناز و خوشبختی زندگی می کنند و در مقابل مظلومین تا آخر عمر تنها رنج و بدبختی دیده اند، در تضاد با عدل الهی نیست؟!
پاسخ اجمالی:

اولین پاسخهای این سوال این است که اولا نیل به سعادت مادّی با معیار ظالم و مظلوم یا کافر و مؤمن پذیرفته نیست؛ بلکه هر انسان و هر ملّتی با هر نوع منش و تفکری با توجّه به مدیریت صحیح و تلاش و علم گستری می تواند به سعادت مادی برسد. ثانیا بخش مهمّی از دارایی ظالمان حاصل استعمار، دزدی، کم فروشی، احتکار، اختلاس و خیانت است که این روش از کسب مادّیات در آئین و مرام مؤمنان و مظلومان جایز نیست.
با وجود این پاسخ ها باید توجه داشت که گاهی انسان در عین فقر، مورد رحمت و بهره مند از نعمت الهی است. و گاهی نیز در عین ثروتمندی، مورد غضب پروردگار است. مثلا خداوند عده ای از ستمگران را با بهره مندی از ثروت به عذاب استدراج دچار می سازد، و یا با اعطای امکانات دنیوی و ثروت در دنیا، پاداش اعمال نیک اندک ایشان را در همین دنیا می دهد تا در آخرت تکلیفشان مشخّص باشد و ادّعایی نداشته باشند.
رنج و مشكلات مومن در دنیا مي تواند از جمله نعمت‌ ها و الطاف خداوند بر انسان ‌ها باشد و با عدل الهی منافات ندارد؛ چون آثار مثبت دنيايی و آخرتی بسيار به ارمغان مي ‌آورد، از قبيل بيداري از خواب غفلت، رشد و شكوفايي استعدادها و توانايی های بالقوه، پاك شدن از بعضي گناهان و رسيدن به درجات و ثواب ‌هاي بزرگ و... .

ایمان به «ظهور منجی» نزد ادیان دیگر

پرسش : آیا ایمان به «ظهور منجی» مخصوص مسلمانان است یا نزد ادیان و ملل دیگر نیز وجود دارد؟
پاسخ اجمالی:

ايمان به «ظهور منجى بشريت» و نجات انسان از وضع موجود و اقامه عدل و داد علاوه بر اسلام در نزد ادیان و ملل دیگر نیز وجود دارد؛ يهود به بازگشت «عُزَير»، مسيحيت به بازگشت «عيسى(ع)»، زرتشت به بازگشت «بهرام شاه»، هندوها به بازگشت «فيشنوا»، مجوس به بازگشت «اءوشيدر» و بودايى ها به ظهور «بودا» ايمان دارند.

ترسیم خطوط کلی «روز موعود جهاني» از ابتدای خلقت

پرسش : از چه زمانی خطوط کلی برای «روز موعود جهانی» ترسیم شده است؟
پاسخ اجمالی:

ترسيم خطوط كلى براى روز موعود به شروع خلقت باز مى گردد؛ زيرا اين روز هدف و غرض اساسى براى خلقت است. آری برپايى حكومت عدل جهانى دو شرط دارد که يكى شناخت كامل عدل و ديگرى آمادگى براى فداكارى در راه پياده كردن عدالت در سطح جهان است و از ابتدای خلقت، انبياء(ع) متكفل اين دو امر مهم شده و در صدد تربيت بشر براى رسيدن به آن دو بوده اند.

عوامل گسترش اسلام در جزیره العرب و سایر نقاط

پرسش : چه عواملی سبب گسترش اسلام در جزیره العرب و سایر نقاط شده است؟
پاسخ اجمالی:

گسترش اسلام در جزیره العرب و سایر نقاط با جنگ و شمشیر نبود، بلکه عواملی مانند شخصیت پیامبر(ص) و نوع رسالت حضرت، سبب توسعه اسلام گردید. نخست شخصیت پیامبر(ص) که از قبیله قریش و از خانواده هاشمی بودند، امتیاز ویژه ای از حیث پاکی، قداست و زعامت داشت که قابل مقایسه با هیچ قومی نبود. از سویی اسلام در جزیره العرب ظهور کرد؛ سرزمینی که از نفوذ دو دولت روم و ایران دور بود. همچنین قرآن معجزه ای بود که عرب فصیح را متحیر ساخته و در آن قوانین و معارف دینی و خبرهای غیبی با اسلوب فصیح و بلیغ آمده است. و ... .

جنگ های «صلیبی» و فجایع آن

پرسش : مورخین جنگ های «صلیبی» را چگونه روایت می کنند؟
پاسخ اجمالی:

جنگ های «صلیبی» واقعیتی تاریخی است که در آن مسیحیان میلیون ها مسلمان بی گناه را کشتند. این جنگ ها به خاطر آن بود که گسترش اسلام در اروپا، سبب وحشت غرب گردید و لذا کلیسا برای جلوگیری از توسعه اسلام و گسترش مسیحیت، دست به این کشتار بزرگ زد. در این جنگ ها لشکریان مسیحی باعلامت صلیبی که بر گردن خود داشتند در امتداد ساحل دریای مرمره حرکت کرده و به قتل و غارت پرداختند. آنان در مسیر خود حتی به مسیحیان نیز رحم نمی کردند.

«بردگی» و «برده داری» در اسلام و سایر ملت ها

پرسش : علت تصدیق قانون «بردگی» و «برده داری»در اسلام و سایر ملت ها چیست؟
پاسخ اجمالی:

اسلام هرگز مانند ملت های متمدن پیشین، برده داری را بصورت مطلق امضا نکرده است. اما اسلام قانون بردگی و برده داری را تصدیق کرده، که در حقیقت، حکمت و مصلحت آن به خود بردگان باز می گردد. در واقع اسلام برده داری را تنها در اسیران جنگی از کفار اجازه داده است. از این رو پس از اسارت، آنان را به خانه های مسلمانان برده تا تحت تربیت آنان قرار گرفته و بر اساس مقرّرات اسلام نگهداری شده و مورد تجاوز و تعدّی قرار نگیرند تا شاید به اسلام متمایل گردند. در واقع هدف اسلام از برده داری، باز نمودن مدرسه تربیتی است.

معنی و مفهوم «ارتداد»

پرسش : معنی و مفهوم «ارتداد» چیست؟
پاسخ اجمالی:

«ارتداد» در لغت به معنی بازگشتن و رجوع به آن راهی است که از آن آمده است. از این رو در کتاب معجم مقاییس اللغه آمده: «راء و دالّ اصل واحدی که دلالت بر رجوع به چیزی دارد... مرتدّ را مرتد می گویند؛ زیرا خودش را به کفر برگردانده است». همچنین راغب اصفهانی می نویسد: «ردّ به معنی بازگرداندن چیزی است به ذاتش، یا به حالتی از احوالش...، و ارتداد و ردّه به معنای بازگشت به آن راهی است که از آن آمده است، ولی ردّه اختصاص به رجوع به کفر دارد و ارتداد در کفر و غیر کفر هر دو به کار می رود».

«منجی» در آئین «هندو»

پرسش : در آئین «هندو» مسئله «منجی آخرالزمان» از چه جایگاهی برخوردار است و آیا مصداقی برای آن بیان شده است؟
پاسخ اجمالی:

بشارت به ظهور «منجى» در كتاب هاى مقدس هندوها نيز به چشم مى خورد. در كتاب «ماللهند» از كتاب هاى مقدس هندوها این منجی را «برهمن كلا»؛ (مردى شجاع و ديندار) معرفی مى كند و كتاب «شاكمونى» او را از ذريه سيد خلايق عالميان «كشن» می داند كه اسمش قائم و عارف بالله است و در كتاب «وشن جوك» نام او را فرخنده و خجسته دانسته و در كتاب «اوپانيشاد» از او با نام «ويشنو» ياد كرده است.

«منجی» در آئین «بودا»

پرسش : در آئین «بودا» مسئله «منجی آخرالزمان» از چه جایگاهی برخوردار است و آیا مصداقی برای آن بیان شده است؟
پاسخ اجمالی:

مؤسس آيين «بودا» شخصى است به نام «سدهارتا جوتوما» معروف به «بودا» كه در «نپال» متولد شد و بودايى ها او را فرزند خدا مى دانند و معتقدند كه در آخرالزمان ظهور كرده، بشريت را از وضع موجود و گرفتارى ها نجات خواهد داد.

«منجی» از دیدگاه «زرتشتیان»

پرسش : در آئین «زرتشت» مسئله «منجی آخرالزمان» از چه جایگاهی برخوردار است و آیا مصداقی برای آن بیان شده است؟
پاسخ اجمالی:

در كتاب «جاماسبنامه» به نقل از زرتشت آمده: «مردى از سرزمين تازيان از ذريه هاشم خروج خواهد كرد، او مردى بزرگ سر، با جسمى عظيم، ساقى طولانى، بر دين جدش و با لشكرى فراوان رو به ايران خواهد نمود، زمين را آباد كرده و آن را پر از عدل و داد خواهد نمود». كتاب «زند بهمن يسن» نيز او را «خردشهر ايزد» و «سوشيانس» معرفی كرده است.

راز طول عمر حضرت عیسی(ع)

پرسش : حکمت طول عمر و زنده ماندن حضرت مسیح(علیه السلام) تاکنون چیست؟
پاسخ اجمالی:

حكمت زنده ماندن حضرت مسيح(ع) تاكنون بر حسب درك عقول ما يا به خاطر خصوصياتى چون ولادت بدون پدر، زنده كردن مردگان و به آسمان ها رفتن او بوده يا دليل و شاهدى بر غيبت امام مهدى(عج) است؛ زيرا بقاى مسيح با عمرى بيش از دو هزار سال دليلى بر امكان وجود و حيات حضرت مهدى(عج) در كمتر از اين مقدار سال است همان حكمتى كه در روايات براى طول عمر حضرت خضر(ع) بيان شده است.

مشارکت عیسی(ع) در «حکومت جهانی»

پرسش : دلیل مساعدت و مشارکت حضرت عیسی(علیه السلام) با حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه) در تشکیل «حکومت عدل جهانی» چیست؟
پاسخ اجمالی:

شركت حضرت مسيح(ع) در تشكيل حكومت عدل توحيدى جهانى و مساعدت حضرت مهدى(عج) در این امر باعث ايمان آوردن مسیحیان به حضرت مي شود و پیروزی امام زمان(عج) سریعتر، آسان تر و بدون خونریزی اتفاق خواهد افتاد.

بازگشت حضرت مسیح(ع) به زمین از ديدگاه قرآن و اناجيل

پرسش : از ديدگاه قرآن و اناجيل آیا حضرت عیسی(ع) به زمین باز می گردد؟
پاسخ اجمالی:

به تصريح قرآن و اناجيل، حضرت عيسى(ع) در پايان تاريخ از آسمان به زمين باز مى گردد. قرآن می فرماید: «و او [عيسى] در گهواره و هنگام پيرى با مردم سخن مى گويد» درحالیكه حضرت عيسى(ع) در سى سالگى به آسمان رفت، پس مقصود از پيرى همان زمان نزول او از آسمان در آخرالزمان است. در انجيل يوحنا مى خوانيم: «از من شنيديد كه به شما گفتم: من مى روم و دوباره به سوى شما باز مى گردم».

محل نزول حضرت عیسی(ع) در «آخرالزمان»

پرسش : از ديدگاه روايات، در «آخرالزمان» حضرت عیسی(علیه السلام) در کجا نزول کرده و فرود خواهد آمد؟
پاسخ اجمالی:

به تأكيد روايات، مكان نزول حضرت مسيح(ع) در آخرالزمان، سرزمين «دمشق» است. در روايتي از پيامبر(ص) آمده كه فرمود: «عيسى بن مريم(ع) كنار مناره سفيد در قسمت شرق سرزمين دمشق فرود خواهد آمد».

حدود «ارتداد» نزد فقها

پرسش : فقها حدود «ارتداد» را چگونه ترسیم می کنند؟
پاسخ اجمالی:

بر طبق مشهور، حدود «ارتداد» همان حدود کفر است به اضافه انکار خدا و رسول. از سویی فقهای امامیه؛ انکار یکی از ضروریات دین را موجب «ارتداد» می دانند. اما برخی معتقدند؛ انکار ضروری دین بصورت مستقل موجب کفر نمی شود مگر در صورتی که ملازم با انکار توحید و نبوت گردد، و این ملازمه باید نزد منکر تحقق یابد نه حاکم، به این معنا که حاکم شرع یقین کند شخص منکر ضروری، علم به ملازمه بین انکار ضروری دین و انکار اصل توحید یا نبوت داشته است.

«ارتداد» از منظر قرآن

پرسش : قرآن «ارتداد» را چگونه بیان می کند؟
پاسخ اجمالی:

قرآن کریم در آیات فراوانی به مسأله «ارتداد» اشاره کرده و به مرتدّ وعده عذاب دردناک و خواری در دنیا و آخرت را داده است. همانند این آیات که می فرماید: «ولی کسی که از آیینش برگردد، و در حال کفر بمیرد، تمام اعمال نیک[گذشته] او در دنیا و آخرت، بر باد می رود، و آنان اهل دوزخند و همیشه در آن خواهند بود». همچنین می فرماید: «و کسی که انکار کند آنچه را که باید به آن ایمان بیاورد، اعمال او تباه می گردد، و در سرای دیگر، از زیانکاران خواهد بود». و ... .

«ارتداد» از منظر اهل بیت(ع)

پرسش : از منظر اهل بیت(ع) «ارتداد» به چه معنی می باشد؟
پاسخ اجمالی:

در سخنان اهل بیت(ع) نیز به حکم مرتدّ اشاره شده است. مانند این روایت که علی بن جعفر به برادرش امام کاظم(ع) عرض می کند: شخصی نصرانی اسلام آورده و سپس مرتدّ می شود، حکمش چیست؟ حضرت فرمودند: «او را توبه می دهند، اگر به اسلام بازگشت[به او کاری ندارند] وگرنه کشته خواهد شد». همچنین محمد بن مسلم در حدیثی از امام باقر(ع) نقل کرده که حضرت فرمودند: «و هر کس منکر نبوّت نبی مرسلی شود و او را تکذیب کند خونش مباح است».

«ارتداد» در روایات اهل سنت

پرسش : در روایات اهل سنت حکم «ارتداد» چگونه ترسیم شده است؟
پاسخ اجمالی:

در روایات اهل سنت نیز به طرق مختلف به مسأله ارتداد اشاره شده است. مانند این روایت که پیامبر(ص) در مذمت ارتداد می فرماید: «مبغوض ترین خلق نزد خداوند کسی است که ایمان آورده و سپس کافر شده است». همچنین می فرماید: «هر کس از دین خود خارج شود او را بکشید». و در روایتی دیگر می فرماید: «هر کس دین خود را تبدیل کرد او را بکشید. خداوند توبه بنده ای را که بعد از اسلامش کافر شود نمی پذیرد». و نیز می فرماید: «هر کس از دین خود خارج شود او را بکشید». و  ... .

اقسام «مرتد» در روایات معصومین(ع)

پرسش : بر اساس روایات معصومین(ع) «مرتد» به چند قسم تقسیم می شود؟
پاسخ اجمالی:

بر اساس روایات، «مرتدّ» به دو قسم فطری و ملی تقسیم می شود. مانند این روایت که علی بن جعفر از برادرش امام کاظم(ع) درباره حکم مسلمانی که مسیحی شده سؤال کرد، که حضرت فرمودند: «کشته می شود و او را توبه نمی دهند». سپس درباره شخصی مسیحی سوال کرد که اسلام آورده، اما از اسلام برگشته است؟ حضرت فرمودند: «توبه داده می شود، اگر برگشت[او را رها کنید] و در غیر این صورت باید کشته شود». همچنین شهید ثانی می گوید: «مرتدّ بر دو قسم است: فطری و ملّی، مرتدّ فطری کسی است که بر اسلام متولد شده و از آن خارج شده است».

مسئله «منجی» در مسیحیت

پرسش : در اعتقادات مسیحیان از چه کسی به عنوان «منجی» یاد شده است؟
پاسخ اجمالی:

در کتاب مقدس از منجی آخر الزمان تعبیر به «فرزند انسان» شده است و مسيحيان درصددند آن را بر خود حضرت مسيح(ع) منطبق سازند؛ ولى از قرائن و شواهد موجود در اناجیل استفاده مى شود كه مقصود از فرزند انسان شخصى غير از مسيح(ع) است که همان حضرت مهدى(عج) می باشد.

«وقت ظهور منجی» در از ديدگاه اناجیل

پرسش : از نظر اناجیل «ظهور منجی» در چه زمانی صورت خواهد گرفت؟
پاسخ اجمالی:

از برخى عبارات اناجيل به دست مى آيد كه وقت ملكوت آسمان ها كه همان حكومت عدل جهانى توحيدى بر روى زمين است، در «آخرالزمان» می باشد. حضرت عيسى(ع) در مورد مقدمات برپايى ملكوت خداوند مى گويد: «و زود است كه خبر از جنگ ها و شايعات بشنويد مبادا كه فزع كنيد؛ زيرا حدوث آنها حتمى است ولى نهايت عالم نخواهد بود». اين مطلب موافق رواياتى است كه از رسول اكرم(ص) رسيده و می فرماید : «مهدي در آخر الزمان خروج خواهد نمود».

وسعت حکومت «منجی» از دیدگاه اناجیل

پرسش : حکومت جهانی «منجی» آخرالزمان حضرت مهدی(عجل الله تعالی فرجه) از دیدگاه اناجیل چقدر وسعت دارد؟
پاسخ اجمالی:

از اناجیل استفاده مى شود كه حكومت حضرت مهدى(عج) كه از آن به ملكوت آسمان ها يا ملكوت خداوند براى فرزند انسان تعبير شده تمام روى زمين را فرا خواهد گرفت. در انجيل «لوقا» آمده است: «در آينده مردمى از شرق و غرب و شمال و جنوب زمين آمده و بر سر سفره، در ملكوت خداوند خواهند نشست». در احاديث اسلامى نيز به اين موضوع اشاره شده از جمله در روايت امام باقر(ع) آمده كه حكومت او مشرق و مغرب عالم را فرا خواهد گرفت.

اوصاف «یاران منجی» در اناجیل

پرسش : در اناجیل چه اوصافی برای «یاران منجی» بيان شده است؟
پاسخ اجمالی:

در اناجيل مسيحيان اوصافى براى ياران منجى بشريت ذكر شده است. از جمله: اطاعت مطلق از منجی، عمل به وظیفه و اوامر و نواهی الهی و استضعاف؛ در انجيل «لوقا» آمده است: «خوشا به حال شما اى فقرا؛ زيرا براى شماست ملكوت خداوند. خوشا به حال شما اى گرسنگان در امروز؛ زيرا در آينده سير خواهيد شد. خوشا به حال شما اى گريه كنندگان؛ زيرا در آينده خندان خواهيد شد».

علائم «ظهور» در اناجیل

پرسش : آیا در اناجیل به علائم «ظهور منجی» اشاره شده است؟
پاسخ اجمالی:

در اناجیل به برخی علائم «ظهور منجی» اشاره شده است. مانند: غير مترقبه بودن ظهور و اینکه قبل از آن، خبر از جنگ ها و فتنه ها منتشر می شود و اینکه امتى بر امتى و مملكتى بر مملكتى قيام می كند و زلزله هاى شديد و گرسنگى ها و قحطى ها در مكان هاى زيادى به وقوع می پيوندد و نشانه هاى بزرگى حادث مي گردد.

دلیل اختلاف اديان در هويت «منجي»

پرسش : چه چیزی باعث اختلاف پيروان اديان درباره هويت «منجي» آخرالزمان شده است؟
پاسخ اجمالی:

در تشخيص هويت «منجى» نزد پیروان اديان، اختلاف است؛ زیرا هر كس به جهت جهالت به هویت حضرت مهدی(عج) و تعصبش، خصوصیات منجی را به رهبر و بزرگ دينى خود حمل مى كند. برای رفع این اشتباه باید خصوصیات منجی را از کتب مقدس استخراج کرد و با بررسی بدون تعصب آنها و حقایق تایخی هویت منجی را بدست آورد. از طرفی برماست که حضرت مهدی(عج) را به جهانیان بشناسانیم.

استناد به تورات و انجیل تحریف شده!

پرسش : چگونه با وجود تحریف در تورات و انجیل در موضوع «مهدویّت» و غیر آن، به این دو استشهاد و استناد می شود؟
پاسخ اجمالی:

مراجعه به كتب تحريف شده تورات و انجيل و استناد و استشهاد به بشارات آنها از باب «تاييد» است نه «اثبات»؛ و نقل بشارات از كتاب هاى مقدس ديگران براي نزديك شدن بين اديان و هدايت اهل اديان به دين حق يعنى اسلام است.