خلافت امام حسن(ع) در منابع اهل سنت

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
مرتب سازی بر اساس
 

خلافت امام حسن(ع) در منابع اهل سنت

پرسش : جریان به خلافت رسیدن امام حسن(علیه السلام) در منابع اهل سنت چگونه نقل شده است؟
پاسخ اجمالی:
پاسخ تفصیلی: علماى اهل سنّت در کتابهاى خود با عبارات گوناگونى به خلافت امام حسن(علیه السلام) اشاره نموده اند، از جمله:
1 ـ ابن ابى الحدید نقل مى کند: «هنگامى که على(علیه السلام) از دنیا رحلت نمود، عبدالله بن عباس بن عبدالمطلب نزد مردم آمد و خطاب به آنان گفت: همانا امیرالمؤمنین(علیه السلام) از دنیا رفته و جانشینى از خود به جاى گذارده است. اگر دعوت او را اجابت مى کنید نزد شما آید و اگر کراهت دارید، هیچ کس بر دیگرى اجبارى ندارد. مردم گریستند و گفتند: بلکه نزد ما بیاید. حسن(علیه السلام) وارد شد و براى آن ها خطبه اى ایراد کرده و فرمود: «ایّها الناس! اتّقوا الله فانّا امراءکم و انّا اهل البیت الذین قال الله فینا: (إِنَّما یُرِیدُ اللهُ لِیُذْهِبَ عَنْکُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَیْتِ وَیُطَهِّرَکُمْ تَطْهِیراً) فبایعه الناس...»;(1) (اى مردم! از خدا بترسید، همانا ما امیران شماییم. و ما اهل بیتى هستیم که خداوند در حقّ ما فرمود: «خداوند فقط مى خواهد پلیدى [گناه] را از شما اهل بیت دور کند و کاملا شما را پاک کند». پس مردم با حضرت بیعت کردند...).
2 ـ ابن عباس بعد از شهادت امیرالمؤمنین(علیه السلام) خطاب به مردم گفت: «هذا ابن بنت نبیّکم ووصّى امامکم فبایعوه»;(2) (این، فرزند دختر پیامبر شما، و وصىّ امام شما است، پس با او بیعت کنید).
3 ـ ابن ابى الحدید در رابطه با امر خلافت مى گوید: «و عهد بها إلى الحسن(علیه السلام) عند موته»;(3) (امام على(علیه السلام) هنگام وفاتش بر حسن(علیه السلام) عهد به خلافت نمود).
4 ـ هیثم بن عدى مى گوید: «حدّثنى غیر واحد ممّن ادرکت من المشایخ: انّ على بن ابى طالب(علیه السلام) أصار الأمر إلى الحسن»;(4) (عده اى از مشایخ را که درک کردم بر من حدیث کردند که على بن ابى طالب(علیه السلام) امر خلافت را به حسن(علیه السلام) واگذار نمود).
5 ـ جندب بن عبدالله مى گوید: على(علیه السلام) بر من وارد شد. عرض کردم: «یا امیرالمؤمنین! ان فقدناک - فلا نفقدک - فنبایع الحسن؟ قال: نعم»;(5) (اى امیرمؤمنان! اگر تو را نیافتیم ـ که خدا چنین روزى را نیاورد ـ با حسن(علیه السلام) بیعت کنیم؟ حضرت فرمود: آرى).
6 ـ ابوالفرج و دیگران نقل کرده اند: هنگامى که خبر شهادت امیرالمؤمنین(علیه السلام) و بیعت مردم با امام حسن(علیه السلام) به ابوالأسود رسید، بلند شد و در ضمن خطبه اى گفت: «وقد اوصى بالإمامة بعده إلى ابن رسول الله...»;(6) (... به طور حتم او براى بعد از خود بر فرزند رسول خدا [حسن(علیه السلام)] وصیت نمود...).
7 ـ مسعودى نقل مى کند که همانا امیرالمؤمنین(علیه السلام) فرمود: «وانّى اوصى الى الحسن و الحسین فاسمعوا لهما و اطیعوا امرهما»;(7) (و همانا من به حسن و حسین وصیت مى کنم، پس گوش به سخنان این دو داده و از آن دو اطاعت نمایید).(8)
پی نوشت: (1). شرح ابن ابى الحدید، ج 4، ص 8; الاغانى، ج 6، ص 121.
(2). شرح ابن ابى الحدید، ج 16، ص 30; الفصول المهمة، ص 46.
(3). شرح ابن ابى الحدید، ج 1، ص 57.
(4). عقد الفرید، ج 4، ص 474 و 475.
(5). مناقب خوارزمى، ص 278.
(6). الأغانى، ج 6، ص 121.
(7). اثبات الوصیة، ص 152.
(8). گردآوري از کتاب: اهل بیت از دیدگاه اهل سنت، على اصغر رضوانى، مسجد مقدس جمکران، قم، 1385 ه.ش، ص 29.
تاریخ انتشار: « 1400/02/22 »
فهرست نظرات
*متن
*کد امنیتی http://makarem.ir
تعداد بازدیدکنندگان : 6273