پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 
زندگی‌های توخالی و دردآلود

زندگی‌های توخالی و دردآلود

می گویند در دل هر اتم خلاء هولناکی است که ذرات و اجزای ناچیز اتم در آن خلاء، یعنی در «هیچ» شناورند! آری همه چیزهایی که به جهان ماده پیوستگی دارد همین حال «اتم» را دارند؛ از دور خیلی با شکوه و پرجلوه است اما به هنگام نزدیکی تو خالی به نظر می‌رسد...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

افق تازه در پژوهش‌ های علمی

افق تازه در پژوهش‌ های علمی

دقت، کنجکاوی و کوشش ما برای درک ریزه کاریهای هر موضوع بستگی به میزان ایمان و اعتقاد ما نسبت به هوش و سطح دانش پدید آورنده آن دارد. آری تنها دانشمندانی خود را ملزم به دقت و کنجکاوی در کاینات و پدیده‌های مختلف جهان هستی می‌دانند که آن را مولود یک مبدء بزرگ علم و قدرت (یعنی خدا) بدانند. تنها این طرز تفکر است که روشن بینی آمیخته با دقت و احتیاط، به پژوهندگان علوم می‌‌بخشد؛ روشن بینی تحسین آمیزی که در پرتو آن قادر به حل بسیاری از معماهای طبیعت خواهند بود.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

نقش «ایمان» در آرامش روح

نقش «ایمان» در آرامش روح

ماتریالیست‌ها سعی دارند ساختمان انسان را تشبیه به ساختمان یک ماشین کنند؛ لکن تحقیقات اخیر در جنبه‌‌های روانی انسان، نشان می‌دهد که تفاوت میان این دو به قدری است که حتی شباهت‌‌‌‌‌‌‌های آن‌ها را به دست فراموشی می‌‌سپارد. یکی از امتیازات و مشخصات «انسان» این است که بدون عقیده و هدف، و یا به تعبیر دیگر بدون اتکاء به یک «ایدئولوژی» نمی‌‌تواند زندگی کند...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

گمشده بزرگ!

گمشده بزرگ!

همه به دنبال «خوشبختى» مى دوند و تمام تلاشها و کوششها، بخاطر آن انجام مى گیرد؛ ولى غالب افراد در تفسیر این کلمه دچار اشکال مى شوند، و درست نمى توانند بگویند این «خوشبختى» که همه در بدر بدنبال آن هستند چیست؟ راستى چطور مى شود این همه انسان دنبال یک واقعیت مبهم و غیر مشخص که از تفسیر آن عاجزند بگردند؟! ...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

نخستین گام؛ چرا فکر می‌کنیم؟

نخستین گام؛ چرا فکر می‌کنیم؟

به هنگام «بلوغ فکری» مغز هر انسانی که اهل مطالعه باشد مورد هجوم وحشتناک انواع سوال‌های مربوط به زندگی، مرگ، آینده، گذشته و مخصوصا سوالات مربوط به معمای هستی و سرنوشت آغاز و انجام جهان و ... قرار می‌گیرد. نگارنده خود یکی از آن افرادی است که این هجوم سیل آسا را با شدت هرچه تمام‌تر احساس و لمس کرده است، و رنج‌ها کشیده تا توانسته گوشه‌ای از حقیقت را دریابد...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

نگاهی کوتاه به حیات علمی و اخلاقی علّامه امینی

نگاهی کوتاه به حیات علمی و اخلاقی علّامه امینی

حیات علمی علامه امینی در یک نگاه / تألیفات علامه امینی / الغدیر و علامه امینی / نگاهی اجمالی به فهرست کتاب الغدیر / امتزاج الغدیر با آیات قرآن کریم / امانت داری علامه امینی / علامه امینی و رعایت ادب علمی / اعتنای علامه به وحدت اسلامی / علامه امینی و تأسیس کتابخانه امیرالمؤمنین(ع) / نظر علامه امینی درباره کیفیت و کمیت چاپ کتب دینی / نگاه اصلاح گرانه علامه امینی به منابر، آیین ها و مناسک مذهبی / علامه امینی و تلاش برای غنی سازی مفهوم زیارت / عبادت و اخلاق در سیره علامه امینی / وفات علامه امینی

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

آرامش روح را کجا پیدا کنم؟

آرامش روح را کجا پیدا کنم؟

در آن روزها کلمه «آرامش» برایم بسیار لذت بخش و خیال انگیز بود. تازه به بلوغ رسیده بودم، شخصیت تازه‌ای در خود احساس می‌کردم. دنیا در نظرم تازگی داشت، اما آمیخته با دلهره و اضطراب بود. همواره به دنبال آرامش روحى مى دویدم و متأسفانه از آن کمتر اثرى مى یافتم! و شاید به همین دلیل این کلمه براى من با خاطرات ناگوار و‌اندوه‌بارى آمیخته شده بود.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

افکاری که همه، مخصوصا جوانان را رنج می‌دهد!

افکاری که همه، مخصوصا جوانان را رنج می‌دهد!

ما همیشه به دنبال «تازه‌ها» هستیم؛ شور و نشاط زندگى ما نیز مدیون آنها است، و اگر زندگى یکنواخت بود بسیار زود خسته مى شدیم و زود با آن وداع مى گفتیم. شاید به همین جهت است که حوادث زندگى هر روز خود را در قیافه‌هاى تازه‌اى به ما نشان مى دهند، تا توجه ما را بیشتر به خود جلب کنند. و اگر «جوانان» و از آن بیشتر «کودکان» داراى نشاط بیشترى هستند به خاطر همین است که دنیا در نظر آنها «تازه‌هاى» بیشترى دارد...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

امامت و حیات علمی امام رضا(علیه السلام)

امامت و حیات علمی امام رضا(علیه السلام)

مقدمه (نام، نسب، القاب، عبادت، اخلاق و نگاه تربیتی امام رضا علیه السلام ) / امامت امام رضا(ع) و گروه های انحرافی بعداز شهادت امام کاظم(ع) / مواجهه امام رضا(ع) با شبهات كلامی و رفع اتهام از تشیع / مناظره های امام رضا(ع) / امام رضا(ع) با چه کسانی و درباره چه موضوعاتی مناظره کرد؟ / نتایج و ثمرات مناظرات امام رضا(ع)؟ / درس های مناظره های امام رضا(ع) برای اصحاب علم و معرفت

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

مسأله ولایت عهدی امام رضا(ع) برای مأمون عبّاسی؟!

مسأله ولایت عهدی امام رضا(ع) برای مأمون عبّاسی؟!

یکی از مهم ترین مقاطع حیات امام رضا(ع) جریان ولایت‌ عهدی آن حضرت است. مأمون، خلیفه وقت عباسی، امام(ع) را به اجبار از مدینه به مرو، پایتخت خلافت عباسی آن دوره، آوردند و طی اتفاقاتی که جزئیات فراوانی دارد، ولایت‌ عهدی را به حضرت تحمیل کردند. هدف مأمون از این کار چه بود؟ امام رضا(ع) در برابر این سیاست مأمون چه واکنشی از خود نشان دادند؟ آیا مأمون با واکنش های امام(ع) توانست به اهداف خود برسد؟ در ادامه به اختصار به بررسی پاسخ این سؤالات می پردازیم. این یادداشت تحلیلی از «انگیزه های مأمون از طرح موضوع ولایت عهدی» و «واکنش امام رضا(ع) به پيشنهاد «ولایت عهدی» است.

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

در سایه «توحید» زنجیرهای اسارت را پاره کنیم!

در سایه «توحید» زنجیرهای اسارت را پاره کنیم!

در شماره گذشته معنی «توحید ذات» را دانستیم؛ بحث درباره «توحید صفات» هم موکول به پایان یافتن بحث‌های مربوط به صفات خدا و آشنا شدن به تمامی آن صفات است که بعدا مشروح بیان خواهد شد. بنابراین وظیفه اصلی این مقاله بحث در پیرامون دو شعبه دیگر از شعب چهارگانه توحید، یعنی «توحید عبادت» و «توحید افعال» است.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

«توحید» از دریچه‌های مختلف

«توحید» از دریچه‌های مختلف

منظور از «توحید ذات» همان است که تاکنون موضوع بحث ما بوده و از راه‌های مختلف دریافتیم که خداوند ذاتی است که هیچ گونه مثل و مانند و شبیه برای او نیست؛ یعنی «ذاتی است از هر جهت بی نظیر». منتها باید توجه داشت که در «توحید ذات» این نکته هم مورد توجه است که ذات خدا علاوه بر این که هیچگونه مانندی ندارد از هیچگونه اجزایی هم ‌«ترکیب» نیافته و به اصطلاح از هر جهت «بسیط» است.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

عالی‌ترین مفاهیم «توحید»

عالی‌ترین مفاهیم «توحید»

در این مقاله می‌خواهیم هم نظر اسلام را درباره توحید و یگانگی ذات خدا دریابیم، و با تایید دلایل عقلی و علمی و فطری با «دلایل نقلی»‌ ایمان صریح‌تر و قاطع‌تری به این مسئله پیدا کنیم؛ و هم از مقایسه کردن توحید خالص و بی شائبه «اسلام» با سایر مذاهب، به عظمت و عمق تعلیمات این آیین مقدس بیش از پیش پی ببریم.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

اثبات یگانگی خدا از راه «علوم تجربی» و «فطرت»

اثبات یگانگی خدا از راه «علوم تجربی» و «فطرت»

نباید فراموش کنیم که ما خدا را از دریچه‌های گوناگون دیدیم و برای پی بردن به وجود او از راه‌های مختلف وارد شدیم؛ و حال آنکه صفات خدا را باید از همان دریچه‌هایی ببینیم که اصل وجود آن مبدأ جهان آفرینش را دیدیم. علوم طبیعی و آشنایی به زبان طبیعت به کمک این علوم، بسیار چیزها به ما در بحث «خداشناسی» آموختند، برای پی بردن به صفات او نیز باید از همان علوم و دانش‌ها کمک بگیریم. ما که در بسیاری از قسمت‌ها مدیون این علوم هستیم، بگذارید در این قسمت هم مدیون آنها باشیم؛ این‌ها وسیله آشنایی ما با «عالم آفرینش» هستند و قسمتی از معماهای «آفرینش» را برای ما حل کرده اند.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

بزرگداشت حضرت احمدبن موسی شاه چراغ عليه السلام؛ 6 ذی القعده

بزرگداشت حضرت احمدبن موسی شاه چراغ عليه السلام؛ 6 ذی القعده

نگاهی به نسب خانوادگی و ویژگی های شخصی حضرت احمدبن موسی(ع) / وفاداری حضرت احمد بن موسی به امام رضا(ع) / حضرت احمد بن موسی و مهاجرت به ایران / مخفی ماندن مزار حضرت احمد بن موسی برای چند قرن / لقب شاه چراغ

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

این‌ها دلایل یگانگی خداوند است

این‌ها دلایل یگانگی خداوند است

سابقا گفتیم بحث «صفات خدا» یکی از معماهاست و آن را باید در ردیف پیچیده‌ترین مسائل علمی شمرد؛ به دلیل این که خداوند هیچ چیزش با ما و با آنچه دیده‌ایم و شنیده‌ایم شباهت ندارد، و از وهم و قیاس ما بیرون است. اتفاقا درک همین حقیقت که ذات خداوند با آنچه تاکنون دیده‌ایم هیچ شباهتی ندارد و بنابر این باید در فهم صفات آن ذات مقدس، «قیاس و تشبیه» را به کلی دور بیاندازیم، «کلید رمز» این بحث است که با کشف آن به خوبی می‌توانیم اسرار و مشکلات این بحث را گشوده و با خدا و صفات او آشنا شویم.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

یکتایی او

یکتایی او

نخستین بحث «صفات سلبی» خداوند همین بحث یگانگی خداست، و همین بحث است که پرتگاه بزرگی برای بسیاری از پیروان ادیان مختلف شده، و مختصری غفلت و کوتاه نظری، آن‌ها را به دره خطرناک «شرک» پرتاب ساخته است...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

راه پرخطر!

راه پرخطر!

صفات خدا را به دو دسته تقسیم می‌کنند: صفاتی که جنبه اثبات دارد؛ یعنی ذات خدا آ‌ن‌ها را داراست، و صفاتی که کاملا جنبه نفی دارد و خداوند از آن‌ها منزه است. قسم نخست را «صفات ثبوتیه» یا «صفات جمال» می‌نامند؛ زیرا ذات مقدس او به آن‌ها آراسته است؛ و قسم دوم را «صفات سلبیه» یا «صفات جلال» می‌گویند، چون ذات اقدسش از آن‌ها پیراسته است...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

نگاهی به حیات علمی و سیاسی رئیس مذهب تشیّع، امام جعفر صادق(ع)

نگاهی به حیات علمی و سیاسی رئیس مذهب تشیّع، امام جعفر صادق(ع)

جايگاه علمی و اخلاقی امام صادق(ع) / نقش امام صادق(ع) در توسعه و پیشرفت فقه شیعه / تاکید امام صادق(ع) بر کتابت و حفظ حدیث / رخدادهای مهم سیاسی عصر امام صادق(ع) / فشار سياسی بر شيعيان در عصر امام صادق(ع) / شهادت امام صادق(ع)

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

راه خداشناسی همین است

راه خداشناسی همین است

به همان‌اندازه که پی‌بردن به «وجود خدا» مخصوصا از راه مطالعه اسرار جهان آفرینش، کار بسیار سهل و آسانی است، شناسائی «صفات خدا» مشکل و محتاج به دقت و احتیاط فراوان است؛ زیرا ما به تعداد تمام موجودات جهان هستی، دلیل و نشانه برای پی بردن به اصل «وجود خدا» داریم؛ اما درباره «صفات خداوند» چون نخستین شرط شناسائی صفات او نفی تمام صفات مخلوقات از آن ذات مقدس و تشبیه نکردن او به هیچ یک از موجودات محدود عالم طبیعت است، کار ما به جاهای باریکی می سد...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

«جهان» در چه زمانی به‌وجود آمده؟

«جهان» در چه زمانی به‌وجود آمده؟

این سوال که «جهان در چه زمان و مکانی حادث شده؟» درست مثل این است که سوال کنیم: «خورشید در چه سالی به وجود آمده؟» این سوال سوال عجیبی است؛ زیرا در آن وقت که خورشید نبود، سال (یعنی مقدار گردش زمین به دور آفتاب) اساسا وجود نداشت....

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

روز عفاف و حجاب؛ روز حمله رضا شاه به مسجد گوهرشاد (21 تیر )

روز عفاف و حجاب؛ روز حمله رضا شاه به مسجد گوهرشاد (21 تیر )

مقدمه (حکم حجاب با عقیده مردم در هم تنیده) / به قدرت رسیدن رضا شاه با حمایت انگلیسی ها / زمینه های شکل گیری قیام گوهرشاد / اجمالی از حوادث مسجد گوهرشاد / پیامدهای اقتصادی و اجتماعی کشف حجاب / نکته پایانی (تصورات رضا خانی)

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

آیا این جهان ازلی است؟

آیا این جهان ازلی است؟

آنچه هر دانشمند و محققی را نسبت به منطق مادّیون و طبیعی‌ها در بحث‌های مربوط به «خداشناسی» بدبین می‌کند، این است که آن‌ها در استدلالات خود برای انکار خداوند به کمترین دلیلی قانع می‌شوند و حتی بسیار می‌شود که تنها به احتمالات قناعت می‌کنند؛ اما در مورد استدلالات «خداپرستان» چنان وسوسه و سختگیری به خرج می‌دهند و با احتمالات سستی از نتایج قطعی آن می‌گریزند که انسان را به یاد «سوفیست ها»ی یونان قدیم می‌اندازد!

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

ولادت حضرت معصومه(س) و روز دختران (1 ذی القعدة)

ولادت حضرت معصومه(س) و روز دختران (1 ذی القعدة)

مسأله تاریخ تولد حضرت معصومه(س) / ویژگی های شخصی حضرت معصومه(س) / مقام علمی و حدیثی حضرت معصومه(س) / مقام شفاعت حضرت معصومه(س) / سفر حضرت معصومه(س) به ایران / برکات مزار حضرت معصومه(س) در نشر معارف اهل بیت(ع) از قم / جایگاه دختران در اسلام / توجه اسلام به علم آموزی و رشد معنوی دختران / سخن آخر

نویسنده: تهیه و تحقیق: معاونت پژوهش پایگاه اینترنتی حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

چگونه از «عدم» به وجود آمدیم؟!

چگونه از «عدم» به وجود آمدیم؟!

برخی گمان کرده‌اند که معنای حرف «از» در عبارت: «جهان هستی از عدم به وجود آمده» با معنای آن در عبارت: «میز را از چوب ساخته اند» یکسان است؛ و لذا اشکال کرده‌اند که چطور «وجود» از «عدم» پدید آمده است؟! درحالی که منظور از این تعبیر این است که «جهان هستی نبود و سپس به وجود آمد» و به تعبیر علمی «جهان مسبوق به عدم است». این یک تعبیر ساده و معمولی است که به منظور بیان حدوث جهان، و ازلی نبودن آن گفته می‌شود...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

بانگ بیدار‌باش!

بانگ بیدار‌باش!

از دریچه یک موحّد و خداشناس در سر تا سر جهان آفرینش چیزی بی‌فایده، بی‌مصرف، غلط، زیانبخش و ناموزون وجود ندارد؛ و روی همین حساب، تمام صفات و ملکات انسانی اعم از آنچه ما آن را «خوب» یا «بد» می‌شماریم همه و همه خوب و لازم هستند. مثلا ریشه غریزه خودخواهی، جاه طلبی‌ و دنیا پرستی که همان «عشق به حیات و مظاهر حیات» است، جزء اساسی ترین پایه‌های زندگی است؛ منتها افراط و تفریط در این غرائزِ حیاتی و ضروری است که بدبختی به بار می‌آورد، والّا در تمام وجود انسان چیزی زائد و ناجور وجود ندارد و آنچه هست پایه تکامل وجودی اوست...

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

بلاها نعمت بزرگی هستند!

بلاها نعمت بزرگی هستند!

ما در دریای مواهب و نعمت‌های الهی غرقیم؛ حال چه مانعی دارد که برای توجه دادن ما به این مواهب و قدردانی از صاحب آن، گاهی تغییر مختصری در آنها واقع شود؟ این تغییرات مختصر و موقتی همان است که ما نام آن را «بلا» می‌گذاریم اما در واقع این بلاها یک درس آموزنده برای اجتماع انسانی محسوب می‌شوند؛ پس اگر می‌گوییم «بلاها نعمت بزرگی هستند» تعجب نکنید.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

بلاهای «نسبی» و «مطلق»!؟

بلاهای «نسبی» و «مطلق»!؟

مطالعات ما درباره سود و زیان حوادث و موجودات این جهان، همواره «نسبی» است؛ یعنی مقیاس سنجش را در این مطالعات وضع خود و کسانی که سرنوشت آنها با ما ارتباط نزدیک دارد قرار می‌دهیم. آنچه به سود ماست، خوب و مفید و آنچه به زیان ماست، بد و مضّر می‌دانیم. ما هرگز حساب نمی‌کنیم که فلان حادثه که در سرنوشت ما اثر بدی گذاشته، در صد سال آینده چه آثاری به بار خواهد آورد. آری باید برای یک قضاوت کلی و نهایی، مجموعه تأثیرات این حادثه را در تمام موارد در نظر بگیریم و روی هم رفته مورد مطالعه قرار دهیم.

نویسنده: حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

تعداد صفحات : 18