پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

اذن حاکم شرع در مورد دفاع [وجوب دفاع ]

پرسش : آیا در دفاع در برابر هجوم دشمنان به كشورهای اسلامى نیاز به اذن حاكم شرع می باشد؟
پاسخ : دفاع هرمسلمانان در برابر هجوم دشمنان به كشورهاى اسلامى احتياجی به اذن حاكم شرع ندارد، ولى براى نظم و هماهنگى برنامه‏هاى دفاعى بايد در صورت امكان فرمانده يا فرماندهان آگاه و مورد اعتمادى با نظر حاكم شرع تعيين شود.

لزوم دفاع در برابر توطئه استیلاء دشمن بر ممالک اسلامی [وجوب دفاع ]

پرسش : آیا در صورت استيلا دشمنان بر ممالک اسلامی دفاع از مملکت واجب می باشد؟
پاسخ : هرگاه مسلمانان از اين بيم داشته باشند كه اجانب نقشه استيلا بر ممالك اسلامى را كشيده و بدون واسطه يا به واسطه عمّال خود از داخل يا خارج آن را عملى كنند بر همه مكلّفين واجب است به هر وسيله‏اى كه امكان دارد در برابر آن بايستند و از ممالك اسلامى دفاع كنند.

دفاع در برابر نفوذ سياسى [وجوب دفاع ]

پرسش : در صورت نفوذ سیاسی دشمن در ممالک اسلامی تکلیف مکلفین چیست؟
پاسخ : اگر به واسطه توسعه نفوذ سياسى بيگانگان، خوف آن باشد كه آنها بر ممالك اسلامى تسلّط پيدا كنند، بر همه واجب است كه از نفوذ آنان جلوگيرى نموده، ايادى آنها را قطع كنند، همچنين در مورد برقرار ساختن روابط سياسى با دولتهاى غير اسلامى بايد طورى باشد كه موجب ضعف و ناتوانى مسلمين يا اسارت آنها در چنگال بيگانگان نگردد.

دفاع در برابر نفوذ اقتصادی دشمن [وجوب دفاع ]

پرسش : آیا در صورت نفوذ اقتصادى وتجاری دشمن دفاع در مقابل آن واجب است؟
پاسخ : اگر به واسطه توسعه نفوذ اقتصادى و تجارى بيگانگان، خوف آن باشد كه آنها بر ممالك اسلامى تسلّط پيدا كنند، بر همه واجب است كه از نفوذ آنان جلوگيرى نموده، ايادى آنها را قطع كنند، همچنين برقرار ساختن روابط اقتصادی با دولتهاى غير اسلامى بايد طورى باشد كه موجب ضعف و ناتوانى مسلمين يا اسارت آنها در چنگال بيگانگان يا وابستگى اقتصادى و تجارى نگردد.

تعریف جهاد [جهاد ابتدائی ]

پرسش : جهاد در دین اسلام به چه معنایی می باشد؟
پاسخ : نبرد و مبارزه برای برقراری عدالت و اعتلای اسلام از طریق فعالیت های علمی، تبلیغی و نظامی.

وجوب دفاع در برابر دشمن [وجوب دفاع ]

پرسش : آیا دفاع بر همه مسلمانان در برابر هجوم دشمنان به كشورهای اسلامى واجب است؟
پاسخ : دفاع بر همه مسلمانان در برابر هجوم دشمنان به كشورهاى اسلامى و مرزهاى آن واجب است و منحصر به كشورى نيست كه انسان در آن زندگى مى‏كند، بلكه همة مسلمين دنيا بايد در برابر هجوم اجانب به كشورهاى اسلامى يا مقدّسات مسلمانان مدافع يكديگر باشند.

مصداق دقیق کفار حربی در شرایط فعلی [وجوب دفاع ]

پرسش : لطفاً بفرماييد كفّار حربى در شرايط فعلى دقيقاً چه كشورهايى هستند؟
پاسخ : آمريكا و اسرائيل از جمله كفّار حربى هستند.

لزوم رعایت بهداشت توسط پرستاران و پزشکان [ضمان پرستاران]

پرسش : عدم رعايت بهداشت توسّط پزشك يا پرستار در هر بخش، ممكن است موجب ضرر و زيان به بيمار شود. آيا چنين كارى ضمان آور است؟
پاسخ : در صورتى كه از حدّ معمول و متعارف پزشكى كمتر رعايت كنند، و بيم انتقال بيمارى برود، موجب ضمان است.

ضمان تزریق کننده در صورت فوت بیمار [ضمان پرستاران]

پرسش : اگر تزريق آمپول منجر به عارضه، يا فوت شود، آيا تزريق كننده در موارد ذيل ضامن است؟ الف) اشتباه در تجويز پزشك باشد. ب) تزريق كننده مجوّز قانونى دارد امّا قواعد تزريقات را رعايت نكرده باشد. ج) تزريق كننده مجوّز قانونى دارد و قواعد تزريقات را نيز رعايت كرده است. د) تزريق كننده مجوّز قانونى ندارد.
پاسخ : در مورد اوّل پزشك و در مورد دوم تزريق كننده ضامن است. در مورد سوم چنانچه مرگ يا عارضه، ناشى از خطاى تزريق كننده باشد، او ضامن است مگر اينكه قبلاً به طور خصوصى يا به طور عام از بيماران خود برائت گرفته باشد، و اگر به خاطر عيب و علّت غير عادى در بيمار بوده، ضامن نيست. و در مورد چهارم تزريق كننده ضامن است.

اجر اخروی خدمات پزشکان و پرستاران [هزينه هاى درمان و معاينات]

پرسش : پزشكان و پرستاران كه در مقابل خدمات مختلف پزشكى دستمزد مىگيرند، آيا اجر و پاداش اخروى نيز دارند؟
پاسخ : هرگاه نيّتشان خدمت باشد و گرفتن اجر و مزد براى تأمين زندگى صورت گيرد، اجر و پاداش اخروى آنها محفوظ است.

تماس دست پرستاران نامحرم به بدن [لمس ]

پرسش : گیرندگان خون اهدایی معمولاً بانوان هستند که هنگام خون گرفتن انگشتانشان با بازوی شخص اهداء کننده برخورد می کند. آیا در چنین شرایطی اهداء خون جایز است؟
پاسخ : در صورتیکه ضرورتی برای خون دادن باشد و نتوان از پرستار هم جنس استفاده کرد اشکالی ندارد ولی باید در اینگونه موارد از دستکش های طبی استفاده کنند، تااشکالی نداشته باشد.

تطهیر عورت شخص بیمار توسط پرستار [لمس ]

پرسش : آيا مىتوان بيمارى كه امكان تطهير عورتين وى توسّط خودش وجود ندارد، را تطهير كرد؟
پاسخ : چنانچه مستلزم نگاه و لمس نباشد، يا اينكه به وسيله همسرش انجام گيرد اشكالى ندارد. در غير اين صورت تنها در موارد ضرورت جايز است.

دادن داروی اشتباهی به بیمار توسط پرستار با تجویز طبیب [ضمان پرستاران]

پرسش : چنانچه طبيب حاذق اشتباهاً داروى عوضى براى بيمارى تجويز كند و پرستار هم همان دارو را به بيمار بدهد، و آسيبى متوجه بيمار گردد، خسارت وارده بر عهده كيست؟
پاسخ : بر عهده طبيب است.

ضمان در قبال دادن دارویی که به اشتباه تجویز شده [طبیب ]

پرسش : چنانچه طبيب حاذق اشتباهاً داروى عوضى براى بيمارى تجويز كند و پرستار هم همان دارو را به بيمار بدهد، و آسيبى متوجه بيمار گردد، خسارت وارده بر عهده كيست؟
پاسخ : بر عهده طبيب است.

انجام امور بیماران توسط پرستاران غیر همجنس در غیر ضرورت [پزشك غير همجنس]

پرسش : در صورت عدم ضرورت، آيا پرستاران مىتوانند پانسمان بيمارهاى غير همجنس را بررسى و تعويض نمايند؟
پاسخ : جایز نیست.

حکم لمس عورت بیمار توسط پزشک یا پرستار [احکام نگاه کردن]

پرسش : لمس عورت بیمار برای معالجه و درمان توسط پزشک چه حکمی دارد؟
پاسخ : اگر پزشک یا پرستار ناچار باشد که عورت بیمار را لمس نماید حتی الامکان از دستکش و مانند آن استفاده نماید.

تکلیف پرستار بچه در مورد نجاست لباس [موارد جواز نماز با بدن و لباس نجس ]

پرسش : زنی که بخاطر پرستاری بچه، لباس او نجس می گردد برای نماز چه وظیفه ای دارد؟
پاسخ : زني که پرستار بچه است هرگاه بتواند با وسايلي (مثلا با پوشکهاي معمولي) جلو سرايت نجاست بچه را بگيرد بايد چنين کند و یا اگر لباسهاي متعدد دارد بايد از لباس پاک استفاده کند و نیز بدن را تطهير کند. البته در مورد لباس، اگر تنها يک لباس دارد بايد براي نماز تطهير کند و اگر به آساني نتواند، چنانچه در شبانه روز يک مرتبه لباس خود را بشويد مي تواند با آن نماز بخواند، هرچند لباس او با بول بچه نجس شود.

کفایت حج پزشکان و پرستاران از حج واجب [وظایف شخصی پزشک و پرستار]

پرسش : پزشكان و پرستارانى كه به عنوان مأموريّت به حج مشرف مىشوند، آيا حج آنها كفايت از حج واجب (حجة الاسلام) مىكند؟
پاسخ : آرى كفايت مىكند.

نماز و روزه پرستار مسافر [وظایف شخصی پزشک و پرستار]

پرسش : براى پرستارانى كه مأموريّت دارند همراه بيمار به شهرستان هاى همجوار سفر كنند، گاه اتفاق مىافتد كه در يك هفته ده بار اعزام مىشوند و گاه ممكن است در يك هفته اصلاً اعزام نشوند. نماز و روزه چنين پرستارانى چه حكمى دارد؟
پاسخ : اگر بيشتر هفته ها اعزام مى شوند و اعزام به طور مكرّر است، نماز و روزه آنها تمام است. در غير اين صورت شكسته است.

انصراف شرط عدم ازدواج مجدد زوج به عقد دائم [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : با توجّه به این که در قانون مدنى، نکاح اعمّ از دائم و منقطع مى باشد، در صورتى که زوج شروط مندرج در عقد نامه را پذیرفته باشد، و ازدواج مجدّد (اعم از دائم یا منقطع) نماید، آیا زوجه مى تواند تقاضاى طلاق کند؟ آیا همسر دیگر، شامل نکاح موقّت هم مى شود؟ آیا در صورت اثبات و تحقّق تخلّف، دادگاه مى تواند حکم فسخ نکاح را صادر نماید؟
پاسخ : شرط مزبور منصرف به ازدواج دائم است، و شامل عقد موقّت کوتاه مدّت نمى شود. ولى اگر عقد موقّت براى مدّت طولانى، مثلا چند سال باشد، زن (طبق شرایط عقد نامه) وکیل در طلاق خواهد بود.

شرط مجهول در ضمن عقد [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : دوشیزه اى بطور رسمى به عقد همسرش در آمد. زوج علاوه بر شروط ضمن عقد نکاح، شرط زیر را نیز متعهّد گردید: (در ضمن عقد خارج لازم شرط شد که هر زمان زوج خانه ملکى تهیّه نمود، دو دانگ آن را به طور رسمى به زوجه انتقال دهد) على رغم مرسوم بودن چنین شرطى در محاضر، وکیل زوج ادّعاى باطل بودن آن را مى نماید. لطفاً در این رابطه بفرمایید: با توجّه به این که مشروط در عقد فوق ملک به عنوان عام نبوده، بلکه به صورت خانه بوده، و آن هم به صورت دو دانگ از شش دانگ تعیین شده است. آیا باز هم شرط مورد نظر مجهول و باطل است؟
پاسخ : با توجّه به این که مشخّصات خانه از نظر متراژ و قیمت و مانند آن تعیین نشده، شرط مجهول بوده و خالى از اشکال نیست. بهتر آن است طرفین در مورد خانه با هم مصالحه کنند.

لزوم عمل به شروطی که قبل از عقد بر آن توافق شده [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : چنانچه مردی قبل از جاری شدن صیغه ی عقد و به هنگام گفتگوهای مقدماتی ازدواج شروطی را گذاشته و توافق کرده، امضا نموده اند مثل این که زن (با دارایی و عدم دارایی شوهر زندگی نماید یا قبل از سامان گرفتن زندگی دختر مهریه را مطالبه ننماید) اما این شروط در قباله ی نکاح ذکر نشده است، آیا این شروط اعتبار دارد و لازم است طرفین به آن عمل نمایند؟
پاسخ : هرگاه قبلا توافق بر شروطى شده و طرفین آن را امضا کرده اند، سپس عقد خوانده شده، این شروط لازم الاجرا است. و به اصطلاح فقهى از قبیل شروط مبنىّ علیها العقد است.

شرط توارث زوجین در عقد موقّت [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : آیا در عقد موقت می توان شرط نمود که زوج و زوجه از هم ارث ببرند؟
پاسخ : این شرط صحیح نمی باشد و با شرط، تنها امور اعتباری تغییر می کند ولی امر تکوینی خارجی مانند خویشاوندی و زوجه شدن و احکام الهی مترتب بر آن را نمی توان تغییر داد، ولی می تواند در عقد موقّت از ثلث برای زوجه یا زوج وصیّت شود.

شرط عدم توارث زوجین در عقد دائم [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : آیا در عقد دائم می توان شرط کرد زوجه از زوج یا بالعکس آن ارث نبرد؟
پاسخ : چنین شرطی صحیح نمی باشد و با شرط، تنها امور اعتباری تغییر می کند ولی امر تکوینی خارجی مانند خویشاوندی و زوجه شدن و احکام الهی مترتب بر آن را نمی توان تغییر داد، ولی می تواند در عقد دائم شرط کنند که مطالبه ارث نکنند یا در زمان حیات چیزی بگیرند و در عوض شرط کنند مطالبه ارث نکنند.

شرط بچه دار نشدن در ضمن عقد دائم [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : آیا مرد یا زن می توانند در ضمن عقد دائم شرط نمایند که بچّه دار نشوند و در صورت تخلّف شرط از یکدیگر جدا شوند؟(البته در مورد زن وکالت در طلاق داشته باشد)
پاسخ : در فرض سؤال جایز نیست. (زن نمی تواند چنین شرطی کند و بر مرد نیز در شرایط فعلی جایز نیست.)

طریقه خواندن نماز آیات [دستور نماز آیات ]

پرسش : نماز آیات چگونه خوانده می شود؟
پاسخ : نماز آيات دو ركعت است و هر ركعت پنج ركوع دارد و مى‏توان آن را دو گونه به جا آورد: 1- بعد از نيّت، تكبير بگويد و يك حمد و سوره تمام بخواند و به ركوع رود و سر از ركوع بردارد، دوباره يك حمد و يك سوره تمام بخواند، باز به ركوع رود، تا پنج بار اين كار را انجام دهد، بعد از بلند شدن از ركوع پنجم دو سجده نمايد و برخيزد و ركعت دوم را مانند ركعت اوّل به جا آورد و تشهد بخواند و سلام‏دهد. 2- بعد از نيّت و تكبير و خواندن حمد، آيه ‏هاى يك سوره را پنج قسمت كند و يك قسمت از آن را بخواند و به ركوع رود، بعد سر بردارد و قسمت دوم از همان سوره را (بدون حمد) بخواند و به ركوع رود و همين طور تا پيش از ركوع پنجم سوره را تمام نمايد و بعد به ركوع رود و ركعت دوم را هم به همين صورت به جا آورد، مثلًا سوره «قُلْ هُوَ اللَّهُ احَدٌ» را به ترتيب زير تقسيم كند: قبل از ركوع اوّل: «بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ» بگويد و به ركوع رود بعد بايستد و بگويد: «قُلْ هُوَ اللَّهُ احَدٌ» باز به ركوع رود و سربردارد و بگويد: «اللَّهُ الصَّمَدُ»، باز به ركوع رود و سر بردارد و بگويد: «لَمْ ‏يَلِدْ وَ لَمْ‏ يُولَدْ» و به ركوع رود و سر بردارد و بگويد: «وَ لَمْ ‏يَكُنْ لَهُ كُفُوَاً احَدٌ»، بعد به ركوع رود و بعد از سر برداشتن دو سجده كند و ركعت دوم را نيز مانند ركعت اوّل به‏ جا آورد و در آخر تشهد بخواند و سلام گويد.

وقت نماز آیات هنگام خسوف وکسوف [وقت نماز آیات]

پرسش : هنگام خورشید گرفتگی و ماه گرفتگی چه زمانی باید نماز آیات خوانده شود؟
پاسخ : در موقع گرفتن خورشيد يا ماه وقت نماز آيات از موقعى است كه شروع به گرفتن كرده و تازمانى كه كاملًا باز نشده ادامه دارد، ولى احتياط مستحب آن است قبل از شروع به باز شدن نمازرابخواند.

موارد وجوب نماز آیات [شرایط وجوب نماز آیات ]

پرسش : نماز آیات در چه صورتی واجب می شود؟
پاسخ : نماز آيات در چهار صورت واجب مى ‏شود: اوّل و دوم گرفتن خورشيد و ماه هر چند مقدار كمى از آنها بگيرد، خواه كسى بترسد يا نه. سوم زلزله، خواه كسى‏ بترسد يا نه. چهارم صاعقه و بادهاى سياه و سرخ و هرگونه حوادث خوفناك آسمانى در صورتى كه بيشتر مردم بترسند، بلكه براى حوادث خوفناك زمينى نيز اگر موجب وحشت بيشتر مردم شود احتياط واجب آن است كه نماز آيات بخوانند.

نافذ بودن شرط ضمن عقد در صورت تکرار تخلف از شرط [احکام شروط ضمن عقد]

پرسش : چنانچه در ضمن عقد ازدواج، شرط شود؛ در صورت عدم ترک اعتیاد از طرف شوهر زن حق طلاق داشته باشد، اگر مرد یکبار ترک کند اما بار دوم معتاد شود آیا زن میتواند ازحق وکالت استفاده کند ؟
پاسخ : در فرض سؤال می تواند از وکالت در طلاق استفاده کند.
تعداد صفحات : 537