پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

تبیین حکم حکومتی در فقه اسلامی [وظایف حکومت اسلامی]

پرسش : رابطه حکم حکومتى با احکام اوّلیّه و ثانویّه چیست؟ آیا احکامى که پیامبر اکرم(صلى الله علیه وآله) و امیرالمؤمنین(علیه السلام) در خصوص نظم بخشیدن به امور اجتماعى زمان خود، و همچنین نصب افراد به مناصب مختلف حکومتى صادر مى کردند، از مصادیق احکام حکومتى است؟
پاسخ : آنچه بیان کرده اید از احکام حکومتى است و احکام حکومتى عموماً به یک کبراى کلیّه، که در زمره احکام عناوین اوّلیّه یا ثانویّه است باز مى گردد؛ به تعبیر دیگر، احکام حکومتى در طول احکام اوّلیّه و ثانویّه است، نه در عرض آنها.

محدوده پیروی از ولایت فقیه [ولایت فقیه]

پرسش : در مورد ولایت فقیه چگونه باید عمل کرد ؟
پاسخ : در مسائلی که مربوط به حکومت است باید پیرو ولایت فقیه بود.

تحقیقی یا تقلیدی بودن ولایت فقیه [ولایت فقیه]

پرسش : ولایت فقیه تحقیقی است یا تقلیدی؟
پاسخ : برای کسانی که مجتهد باشند تحقیقی است و برای کسانی که مجتهد نیستند تقلیدی است.

وظیفه زوجه در صورت تقابل امر شوهر با امر ولی فقیه [ولایت فقیه]

پرسش : اگر امر شوهر در تقابل با امر ولی فقیه قرار بگیرد اطاعت از کدامیک لازم است؟
پاسخ : در مسئله مربوط به حکومت باید از ولی فقیه پیروی شود.

حق حبس در صورت رضایت زوجه بر مؤجّل بودن مهریه [حق حبس]

پرسش : در صورتی که زوجه پس از نکاح و قبل از تمکین صراحتاً رضایت خود را مبنی بر موجل شدن مهر خویش اعلام نماید آیا حق حبس خواهد داشت یا خیر ؟
پاسخ : احتیاط واجب آن است که از حق حبس استفاده نکند.

وجوب نفقه در زمانی که زن از حق حبس استفاده می کند [حق حبس]

پرسش : فقهاى شیعه اکثرا فرموده اند زوجه حق دارد مهر غیر مؤجّل را مطالبه و قبل از دخول مى تواند از تمکین تا گرفتن مهر امتناع نماید، آیا در این مدت نفقه به زن تعلق می گیرد؟
پاسخ : ظاهر این است در صورتی که مهریّه ی زن نقد بوده و مرد توانایی پرداخت مهریه را به صورت یکجا یا اقساطی دارد و پرداخت نمی کند، زن مى تواند بدون گرفتن مهر مؤجّل خود را مطلقاً تسلیم شوهر نکند و در این مدّت بر زوج واجب است نفقه او را بدهد و الا نفقه واجب نمی باشد.

استفاده از حق حبس در صورت تقسیط شدن مهریه [حق حبس]

پرسش : برخی از مواقع زوجه برای درخواست مهریه از حقّ حبس استفاده کرده، و دادگاه مهریه را تقسیط می کند آیا حقّ حبس تا پایان اقساط جاری است؛ هرچند ده سال و سی سال طول بکشد؟
پاسخ : با تقسیط مهریه و پرداخت اوّلین قسط، حقّ حبس از بین می رود چرا که موضوع ادای دین تغییر کرده است؛ به این صورت که مهریه از پرداخت یکجا به پرداخت اقساطی تغییر پیدا کرده و با پرداخت قسط اوّل، مهریه دریافت شده است و حقّ حبس از بین می¬رود. ولی چنانچه در پرداخت هر قسط کوتاهی کند حقّ حبس برای زوجه باقی خواهد بود البته توجّه داشته باشید با تمکین و آمیزش ولو یک بار، حقّ حبس زائل می شود. و اگر حقّ حبس را تا پایان اقساط بپذیریم گاهی تمکین بعد از 40 یا 60 سال انجام می شود!

استفاده مکرّر از حق حبس [حق حبس]

پرسش : اگر زنی برای رسیدن به مقاصدش در زندگی از وسیله مهریه استفاده کند به عبارتی به دفعات مهریه را به اجراگذارد و در هر نوبت بنا به میل خود در مقاطعی (وحتی بعد از زندانی شدن همسر بدلیل عدم توان پرداخت یکجای مهریه ) و البته بعد از رسیدن به نتایج دلخواه از ادامه روند پرونده در محاکم انصراف دهد و این موضوع متناوب ادامه یابد . حکم آن چیست و شوهر چه باید بکند؟
پاسخ : بارها گفته ایم که اگر مرد قادر به پرداخت مهریه نباشد او را شرعا نمی توان زندانی کرد بلکه باید تقسیط شود و با اولین قسط، زن باید تمکین کند و طرح مجدد دعوا در این فرض جایز نیست.

تأثیر حق حبس بر الزام آور بودن عقد [حق حبس]

پرسش : تاثیر حق حبس بر الزام آور بودن عقد چیست؟
پاسخ : این حق الزام آور است منتهی با شرایطی که یکی از این شرایط آن است که زن از حق حبس استفاده نکند، در ضمن اگر زوج ثابت شود که تمکن مالی ندارد باید مهریه تقسیط شود و زوجه با گرفتن اولین قسط مهریه باید تمکین کند.

استفاده از حق حبس [حق حبس]

پرسش : آیا زن می توان قبل از دریافت مهریه از تمکین خودداری نماید؟
پاسخ : در صورتی که رابطه زناشوئی بین زن و شوهر انجام نشده و مهریّه عند المطالبه باشد و زن مطالبه کند شوهر باید بپردازد و اگر نپرداخت بنابر مشهور زن می تواند تمکین نکند؛ امّا اگر برای دادگاه ثابت شود که شوهر توان پرداختن نقدی مهریّه را ندارد آن را مطابق توان مالی زوج تقسیط می کند و زوجه با دریافت اوّلین قسط باید تمکین کند و گرنه ناشزه است و حقّ نفقه ندارد و مرد می تواند ازدواج مجدّد داشته باشد.

واگذاری حضانت در برابر بخشش مهریه [بخشش مهریه ]

پرسش : آیا می توان حضانت فرزندانی که بیش از 7 سال دارند را در قبال بذل مهریه زن به زوج برای همیشه به مادر دارد؟
پاسخ : در فرض سؤال مانعی ندارد .

واگذاری حق طلاق در برابر بخشش مهریه [بخشش مهریه ]

پرسش : آیا می توان مهریه را با حق طلاق به گونه ای که هرگز مهر و مهر المثل قابل اجرا نباشد، معاوضه کرد؟
پاسخ : حق طلاق قابل واگذاری نیست ولی می تواند بگوید وکالت در طلاق را به تو می دهم در برابر اینکه مهریه را به من ببخشی.

عدول از بخشش مهریه [بخشش مهریه ]

پرسش : اگر خانمی مهریه اش را ببخشد دوباره می تواند مطالبه نماید؟
پاسخ : هرگاه بر ذمّه شوهر بوده و زوجه آن را بخشيده است قابل بازگشت نيست مگر اينكه بخشيدن به قصد ادامه زوجيّت بوده ولى زوج بخواهد او را طلاق دهد كه در اين صورت مىتواند بازپس بگيرد. و هرگاه مَهر عين خارجى بوده. تنها در صورتى كه مهر بدون تغيير مهمّى موجود باشد و بين زن وشوهر خويشاوندى نسبى نباشد عدول مانعى ندارد.

تاثیر شأن و موقعیت شخص در تعیین مهریه [چیزهایی که مهریه قرار دادن آن ها صحیح است ]

پرسش : آيا شأن و موقعيّت كارى، اجتماعى، مالى و قدرت بالقوّه انسانها در تعيين مهريّه دخالت دارد؟ (مثلا اگر يك فرد كارگر مهريّه همسرش را 10 كيلو طلا قرار دهد)
پاسخ : آرى شأن وموقعيّت افراد در ميزان مهريّه تأثير دارد و بعيد است چنين كارگرى قصد جدّى داشته باشد.

حداقل و حداکثر در مهر المثل [چیزهایی که مهریه قرار دادن آن ها صحیح است ]

پرسش : در مواردى که مهر المثل واجب مى شود، آیا حدّاقل یا حدّاکثرى وجود دارد؟
پاسخ : ظاهر این است که در مهر المثل حدّ معینى نیست، والاّ مهر المثل صدق نمى کند، و روایاتى که خلاف آن را بگوید ظاهراً معمول بهاى اصحاب نیست.

معیّن بودن ارزش مهریه در عقد موقّت [چیزهایی که مهریه قرار دادن آن ها صحیح است ]

پرسش : با توجه به اینکه یکی از ارکان عقد موقّت تعیین مهر می باشد آیا این مهر حتما باید نقدی باشد یا می تواند غیر نقدی باشد؟ مانند یک شاخه گل.
پاسخ : می تواند غیر نقدی باشد ولی قیمت یک شاخه گل باید مشخص باشد که چه مقدار است.

متفاوت بودن مهریه در زمان عقد با مکتوب در سند [تعیین و تغییر مهریه ]

پرسش : اگر در هنگام اجرای عقد دائم مثلاً یکصد سکه را به عنوان مهریه ذکر کنند ولی در سند ازدواج پنجاه سکه نوشته بشود : لطفا با توجه به مورد ذکر شده به سؤالات زیر پاسخ بدهید : الف : آیا چنین کاری توسط عاقد صحیح است؟ ب : معیار کدام یک از موارد مهریه می باشد و مرد باید پرداخت نماید؟ ج : آیا قصد جدی مربوط به عاقد است یا طرفین؟
پاسخ : الف : دروغ جایز نیست، مگر اینکه ضرورت مهمی وجود داشته باشد. ب : معیار آن است که در صیغه عقد به نیت جدی خوانده می شود و اگر نسبت به آنچه در هنگام عقد می خوانند جدی نباشند تبدیل به مهر المثل خواهد شد و اگر قبل از عقد مهریه تعیین شده، همان ملاک می باشد هر چند قانون چیز دیگری مطالبه نماید. ج : معیار قصد طرفین است.

حداقل مهریه در عقد موقت [تعیین و تغییر مهریه ]

پرسش : در عقد موقت در صورتى که دخول صورت نگيرد حداقل مقدار مهريه براى يک هفته چه ميزان مناسب است که عقد صحيح باشد؟
پاسخ : به هر مقداری که توافق کنند. البته اگر هنگام عقد، مقدار مهریه را ذکر نکرده باشند عقد باطل است.

مبنای محاسبه مهرالسّنّه [تعیین و تغییر مهریه ]

پرسش : چون درهم سکه دار در این زمان وجود ندارد، آیا مبناى قیمت مهرالسّنه نرخ نقره عمومى مى باشد؟
پاسخ : در شرایطى که درهم سکّه دار وجود ندارد باید فرض را بر این بگیریم که اگر نقره موجود سکّه دار و رایج بود چه اندازه به قیمت آن افزوده مى شد، اضافه قیمت را به طور تقریبى حساب کنیم و بر آن بیفزاییم و از آن جا که این حکم یک حکم استحبابى است محاسبات تقریبى در آن ضرر ندارد.

تغییر مهریه بعد از عقد [تعیین و تغییر مهریه ]

پرسش : کاهش یا افزایش مهریه بعد از عقد چه حکمی دارد؟
پاسخ : نمی توان افزایش داد مگر در عقد خارج لازم باشد ولی کاهش آن به معنای صرف نظر کردن زوجه از برخی از حق خود مانعی ندارد .

حداقل و حداکثر میزان مهریه [تعیین و تغییر مهریه ]

پرسش : حدّ و میزان مهریّه چقدر است؟
پاسخ : مهر حدّ ثابتى ندارد، ولى شایسته است که از مهریّه هاى سنگین پرهیز شود که طبق برخى از روایات چنین زنانى که مهریّه سنگین دارند شوم هستند.

مجهول بودن مهریه در عقد دائم [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : اگر مهریّه مبلغی پول و نصف مایملک داماد باشد، آیا این مهریه صحیح است؟
پاسخ : این مهریه مجهول و باطل است و به جاى آن باید مهرالمثل بپردازد.

تکلیف مهریه در صورت فوت یکی از زوجین [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : آیا اگر زن یا شوهر فوت نموده، باید مهریه پرداخت شود؟
پاسخ : موت منصّف مهريه نيست؛ خواه زن قبل از شوهر بميرد يا شوهر قبل از زن، ولى بايد توجّه داشت هنگامى كه زن فوت كند، هر چند قبل از عروسى باشد، تمام مهريّه به او تعلّق مىگيرد، امّا نصف آن به عنوان ارث به شوهر برمىگردد.

عدم فرق در تعلق مهریه بین باکره و غیر باکره [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : آیا بین باکره و زنان دیگر در این مورد که دخول باعث مهر کامل و عدم دخول باعث تنصیف مهریه مى شود فرقى هست؟
پاسخ : فرقى میان باکره و غیر آن نیست.

مشروط کردن وظایف همسری به دریافت مهریه [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : در صورت مطالبه مهریّه از سوى زوجه قبل از عروسى و عدم پرداخت آن از طرف زوج، بفرمایید: الف) آیا زوجه مى تواند، تا زمان پرداخت مهریّه از رفتن به خانه زوج خوددارى کند؟ ب) در صورت خوددارى از رفتن به خانه شوهر، آیا استحقاق نفقه دارد؟ ج) آیا اعسار و عدم اعسار زوجه تأثیرى در حکم مسأله دارد؟ د) آیا آگاهى یا عدم آگاهى زوجه در هنگام عقد نسبت به عدم توانایى زوج در پرداخت مهریه، تأثیرى در حکم مسأله دارد؟
پاسخ : جواب الف تا د: زن نمى تواند رفتن به خانه شوهر را مشروط به دریافت مهریّه کند، ولى مى تواند قبل از دریافت مهریّه تمکین نکند. مشروط بر این که قبلا از اعسار زوج خبر نداشته باشد. و در فرض اعسار، اگر از سوى حاکم شرع قسط بندى شود، و شروع به پرداختن اقساط کند، زن باید تمکین کند.

حکم مهریه های سنگین [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : مهریه هایی که بسیار سنگین است و در آینده نیز قدرت پرداخت آن پیدا نمی شود چه حکمی دارد؟
پاسخ : تعیین مهریه ی سنگین حرام نمی باشد اما کار مناسبی نمی باشد و مهريه هاي فوق العاده سنگين که نشان از سفاهت زوج ميدهد، يا قرينه بر عدم قصد جدي نسبت به آن است باطل است و تبديل به مهرالمثل ميشود، ولي اصل عقد در هر حال صحيح است.

قید عند المطالبه یا عندالاستطاعة در عقدنامه [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : آیا مهریه حتماً باید به صورت عند المطالبه در عقدنامه ها ثبت شود؟
پاسخ : در عقدنامه ها مهریه را گاهی به صورت عند المطالبه و گاهی عند القدره و الاستطاعه می نویسند که هر دو جایز است و اصرار بر عند المطالبه هیچ دلیلی ندارد و اگر عندالقدره نوشته شود در شرایط فعلی بسیار بهتر است

زندانی کردن زوج در صورت عدم توانایی پرداخت مهریه [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : اگر زوج از پرداخت مهریه عاجز باشد، می¬توان او را به زندان انداخت؟
پاسخ : زندان برای بدهکاری است که پولدار است ولی ادای دین را به تأخیر می¬اندازد لىّ الواجد يحلّ عقوبته و عرضه 1 (لی ّ) به معنی تأخیر انداختن و الواجد به معنی پولدار است، ولی اصل بر این است که زوج پول دار نیست و باید دادگاه بررسی کند اگر به نتیجه رسید که پولدار است و بدهی خود را نمی پردازد می¬تواند او را زندان بیاندازد والاّ جایز نیست.

تعریف مهرالسّنّه [شرایط وجوب مهریه]

پرسش : مهرالسّنّه را تعریف نمایید؟
پاسخ : مهر السنه بنابر مشهور 500 در هم است که پیامبر (ص) مهریه زوجات خود و دخترش حضرت فاطمه ی زهرا(سلام علیها) را این مبلغ قرار داد و و قیمت دقیق آن رامى توانند از زرگرها سؤال کنند.
تعداد صفحات : 538