پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

استفاده شخصی از امکانات مدرسه [آموزش و پرورش ]

پرسش : استفاده شخصى از امکانات مدرسه، صرفاً براى امور تحصیلى، با اجازه مدیر آموزشگاه چه حکمى دارد؟
پاسخ : هرگاه مسئول مدرسه، طبق ضوابط اجازه دهد مانعى ندارد و همین اندازه که بگوید طبق ضوابط است کافى مى باشد.

انجام فعالیت های غیر درسی در ساعات درسی توسط معلمان [آموزش و پرورش ]

پرسش : تعدادى از معلّمان در ساعات کار و تدریس، به فعّالیّت هاى جنبى دیگر مثل بافتنى، خواندن روزنامه و مجلاّت غیر مربوط به درس و تدریس، و مانند آن مى پردازند. این کار چه حکمى دارد؟
پاسخ : جایز نیست.

تأخير زمانى اساتید نسبت حضور در کلاس [آموزش و پرورش ]

پرسش : تأخير زمانى استاد براى تدريس ، با توجّه به اين كه گاه دهها يا صدها نفر معطّل مى مانند و وقتشان تلف مى شود ، چه حكمى دارد؟
پاسخ : اين كار به صورت عمدى و بدون عذر اشكال دارد و آنها در مقابل اين امر مسؤولند.

خواستگاری رفتن در ایام عزا [مجالس شادی در ایام عزاداری]

پرسش : آیا در ایام شهادت و عزاداری و محرم و صفر خواستگاری کردن صحیح است؟
پاسخ : این کار اشکالی ندارد اما بهتر است در ایام عزا، بصورت مهمانی ساده باشد و از برگزاری مراسم شادی پرهیز شود.

عقد کردن در محرم و صفر [مجالس شادی در ایام عزاداری]

پرسش : از نظر شرعى و قانونى حکم ازدواج دایم و موقّت در ماه هاى محرّم و صفر چیست؟
پاسخ : عقد کردن در این ایام اشکالی ندارد اما جنبه هاى شادى در آن حذف شود و به اصل عقد كه در آن عجله دارند، اكتفا كنند.

شادی در ماه محرم و صفر [مجالس شادی در ایام عزاداری]

پرسش : در ماه محرّم و صفر چند روز شادى کردن حرام و عزادارى واجب است؟
پاسخ : بهتر است دهه عاشورا و دهه اربعین به عزادارى بپردازند و در بقیّه آزادند هر چند متعارف میان مردم این است که مراسم جشن عقد و عروسى را در تمام محرّم و صفر به عنوان احترام ترک کنند.

تقارن ولادت امام کاظم علیه السلام با ایام عزا [تقارن ایام شهادت با ولادت]

پرسش : سالروز ولادت امام هفتم(علیه السلام)، مقارن با ایّام سوگوارى حضرت سیّدالشّهد(علیه السلام) و یارانش مى باشد، که جمع بین این دو در اذهان عمومى تا حدّى متناقض مى نماید. در حالى که نسبت به میلاد حضرت زینب کبرى(علیها السلام)که در ایّام فاطمیّه و در شعاع شهادت حضرت زهر(علیها السلام)قرار گرفته، این مشکل به ذهن نمى آید. در مقایسه این دو، نکات ذیل حائز اهمیّت است: 1. فاصله زمانى ولادت امام موسى بن جعفر(علیه السلام)، هفتم صفر، بنابر تنها روایت موجود، از شهادت امام حسین(علیه السلام)حدود 26 روز مى باشد. در حالى که میلاد حضرت زینب(علیها السلام)، پنجم جمادى الاولى، با شهادت حضرت فاطمه(علیها السلام)(سیزده جمادى الاولى) هشت روز فاصله دارد. 2. بى شک مقام و مرتبت حضرت موسى بن جعفر(علیه السلام) که هفتمین امام شیعیان است، از حضرت زینب(علیها السلام) که از مقام امامت برخوردار نیستند، بالاتر است. و به همین نسبت، میلادشان نیز اهمیّت بیشترى دارد. 3. با توجّه به احادیث معتبر، بر هیچ کس پوشیده نیست که در جمع معصومین(علیهم السلام)، شأن و منزلت بانوى محشر، مرکز اتّصال نبّوت به ولایت، امّ الائمّه، حضرت زهر(علیها السلام) نیز از فرزندش امام حسین(علیه السلام) والاتر است ولى با کمال تعجّب محافل مذهبى در سالروز میلاد حضرت زینب(علیها السلام) به جشن و سرور پرداخته، لکن به زادروز آن امام همام اهتمام نورزیده، و مع الاسف بى توجّه از کنار آن مى گذرند، بلکه عموم مذهبى ها در برخورد با مجلسى تحت عنوان بزرگداشت ولادت حضرتش، به طرح اشکال مى پردازند. لطفاً در این راستا به دو سؤال زیر پاسخ فرمایید الف) نظر حضرت عالى در مورد موضوع فوق چیست؟ ب) با عنایت به مقدّمه طولانى بالا و موارد سه گانه فوق الذّکر، آیا برپایى محفل میلاد زادروز حضرت امام موسى بن جعفر(علیه السلام)، و ذکر میلاد آن بزرگوار، و ابراز سرور و شادى توسّط محبّان آن حضرت، خلاف شرع است؟
پاسخ : الف) با توجّه به اینکه معمول شیعه آن است که عزادارى امام حسین(علیه السلام) را تا اربعین ادامه مى دهد، و در پایان ماه صفر نیز وفات هاى متعدّدى است. به خاطر این جهات مختلف، کلّ دو ماه محرّم و صفر در عرف پیروان مکتب اهل بیت(علیهم السلام) به عنوان دو ماه سوگوارى معروف شده است. به همین دلیل از برگزارى جشن عروسى در تمام این دو ماه اجتناب مى کنند. از این جهت تولّد امام کاظم(علیه السلام) تحت الشعاع مصائب مختلف مجموع این دو ماه قرار گرفته است. در حالى که مسأله تولّد حضرت زینب(علیها السلام) در مقایسه با شهادت زهراى مرضیّه(علیها السلام) این چنین نیست. علاوه بر این، در بعضى روایات نیز آمده که بعد از وقایع کربلا تا چهل روز آثار عزاى آن حضرت در طبیعت نیز بوده است. این نکته نیز فراموش نشود که طبق بعضى روایات معروف، روز هفتم ماه صفر، روز شهادت امام حسن مجتبى(علیه السلام)است. به خصوص اینکه ولادت حضرت زینب(علیها السلام) قبل از شهادت زهراى مرضیّه(علیها السلام) است. ب) خلاف شرع نیست ولى اولى آن است که حرمت اربعین (چهل روز شهادت)، مقدّم داشته شود.

مصادف شدن میلاد ائمه با ایام عزا [تقارن ایام شهادت با ولادت]

پرسش : در مواردی که ایام عزاداری با میلاد ائمه علیهم السلام تقارن پیدا می کند تکلیف چیست؟
پاسخ : با توجه به ایام عزا به برقراری مراسم باشکوه سخنرانی و بیان فضایل ائمه بپردازید و همچنین از اشعار مناسب استفاده نمائید ولی از کف زدن و مانند آن اجتناب نمائید.

کوتاه کردن موی سر و صورت در محرم و صفر [اصلاح و آرایش در ایام عزاداری]

پرسش : کوتاه کردن موى سر و محاسن آقایان در ماه محرّم و صفر، چه حکمى دارد؟
پاسخ : این کار حرام نیست.

نحس نبودن ذاتی ماه صفر [محرم و صفر]

پرسش : آیا ماه صفر نحس است؟
پاسخ : ايام، ذاتا سعد و نحس ندارد مگر به خاطر حوادثي که در آن واقع شده، لذا به اين دليل که در ماه صفر سه تن از معصومين (ع) چشم از جهان بسته اند و مشکلاتي که براي اسراي کربلا پيش آمد، همچنين چون ماه حرام تمام مي شده و دوباره جنگ و نزاع در بين قبايل عرب صورت مي گرفته، ممکن است عنوان نحس به خود گرفته باشد، به هر حال مي توان تاثير آن ها را با صدقه و دعا حل کرد.

انجام برخی کارها در ماه صفر [محرم و صفر]

پرسش : آیا انجام برخی کارها مانند خرید خانه و یا مسافرت در ماه صفر اشکالی دارد؟
پاسخ : مانعی ندارد، اما بهتر است قبل از انجام آن در این ماه، مقداری صدقه دهید.

اجرای حد در ماه محرم و صفر [نحوه اجرای حدّ ]

پرسش : آیا در ماه محرم و صفر، اجرای حد مانند اعدام جایز است؟
پاسخ : اشکالی ندارد ولی در حرم مکّه نباید انجام شود.

انصراف متولی و تعیین وکیل [متولی]

پرسش : هرگاه متولی موقوفه به عللی نتواند و یا نخواهد به تولیت خود ادامه دهد، آیا می تواند فردی امین و مدیر را به عنوان متولی یا وکیل خود تعیین نماید؟
پاسخ : تنها می تواند کسی را به عنوان وکیل انتخاب کند و تعیین تولیت در اینگونه موارد به دست حاکم شرع است.

حق الزّحمه ی متولّی [متولی]

پرسش : اگر واقف حق التولیه را مشخص نکرده باشد، آیا حق التولیه اندازه ی معینی دارد یا بستگی به عرف و قوانین موضوعه در سازمان اوقاف دارد؟
پاسخ : متولی می تواند حق الزحمه خود را طبق نظر کارشناس بگیرد.

حیطه مسئولیت واقف و متولی در مساجد و حسینیه ها [متولی]

پرسش : حیطه مسئولیت واقف و متولی در امثال مسجد و حسینه تا چه حد می باشد؟
پاسخ : بعد از تحقق وقف در مورد انتخاب امام جماعت يا عزل او نه متولّى و نه واقف هيچ كدام حقى ندارد و اين حق مردم است و نظر آنها ملاك است. حيطه مسؤوليت متولّى رسيدگى به موقوفات مسجد است. پس متولّى، واقف يا هر شخص ديگرى بعد از تحقق وقف حق دخالت در برنامه ريزى‏ها و فعاليتهاى اين اماكن را ندارند و اين حق مردم است و رضايت آنها در چنين امورى ملاك است.

تعیین متولی برای موقوفه [متولی]

پرسش : متولی در وقف چگونه تعیین می شود؟
پاسخ : هرگاه براى چيزى كه وقف كرده متولّى معيّن كند، بايد مطابق قرارداد او رفتار نمايد و اگر معيّن نكند اگر از قبيل اوقاف عامّه (مانند مسجد و مدرسه) باشد تعيين متولّى وظيفه حاكم شرع است و اگر وقف خاص باشد (مانند ملكى كه وقف بر اولاد است) در مورد كارهايى كه مربوط به مصلحت وقف و منفعت طبقات بعد مى‏باشد، احتياط آن است كه نسل موجود و حاكم شرع با موافقت يكديگر تعيين متولّى كنند و اگر تنها مربوط به منافع طبقه موجود است اختيار آن با خود آنهاست در صورتى كه بالغ باشند و اگر بالغ نباشند اختيار با ولىّ آنهاست.

نوع وقف بر امام معصوم علیه السلام [وقف خاص ]

پرسش : وقف بر امام حسين عليه‏ السلام وقف عام است يا خاص؟
پاسخ : مصرف این وقف خاص امام حسین علیه السلام است.

عدم جواز تبدیل وقف خاص به وقف عام [وقف خاص ]

پرسش : آیا می توانیم وقف خاص را بعد از تنظیم وقف نامه و قبض موقوفه، تبدیل به وقف عام نمائیم؟ یا ماهیت وقف و مفاد وقف نامه را تغییر دهیم؟
پاسخ : جایز نیست.

روش های وقف کردن [شرایط وقف ]

پرسش : به چند طریقه می توان وقف کرد؟
پاسخ : 1- یا خواندن صیغه وقف. 2- با نوشتن و امضاء کردن. 3- وقف معاطاتی

راه جلوگیری از موقوفه خواری [جایگاه و اهمیت وقف ]

پرسش : لطفا بفرمایید که از چه راه هاىی می توان از موقوفه خوارى جلوگیرى نمود؟
پاسخ : بهترین راه بالا بردن سطح فرهنگ عمومى از نظر مذهبى، و گماردن افراد امین بر موقوفات است.

ایقاع بودن وقف [جایگاه و اهمیت وقف ]

پرسش : وقف عقد است یا ایقاع؟
پاسخ : وقف ایقاع است.

قرار دادن طبقه دوم مسجد به عنوان حسینیه [مسجد]

پرسش : آیا می توان در طبقه دوم مسجد، حسینیه و مانند آن ساخت؟
پاسخ : در صورتی که از ابتدا و در زمان وقف چنین نیتی را داشته باشند و بر اساس آن زمین را وقف کنند مانعی ندارد و حتی می توانند از ابتدا چنین وقف نمایند که طبقه اول مسجد و طبقه دوم حسینه و طبقه سوم مرکز آموزش قرآن و ماننند آن باشد. ولی اگر از ابتدا چنین وقفی انجام نشده نمی توانند چنین کاری را انجام دهند و تمام طبقات حکم مسجد را دارد.

روش جبران ضرر وارد شده به موقوفه [مصرف موقوفات ]

پرسش : وظایف کسی که موجب ایجاد ضرر و یا اتلاف موقوفه شده چیست؟ آیا کسب رضایت متولی موقوفه کافی است؟
پاسخ : کسب رضایت متولی موقوفه کافی نیست بلکه باید در صورت امکان موقوفه را به حال سابق برگرداند و اگر این کار ممکن نبود باید عوض آن را تحویل متولی دهد تا مطابق موقوفه قبلی وقف نماید و در هر صورت باید اجاره بهای این مدت را نیز باید بپردازد.

محل مصرف درآمد موقوفه [مصرف موقوفات ]

پرسش : در آمد موقوفه ها در چه راهى باید مصرف شود و تغییر مصرف آن در چه صورتى جایز است؟
پاسخ : طبق اصل مسلّم و روایت معروف «الوقوف على حسب ما یوقفها اهلها» باید درآمد موقوفه را طبق همان چیزى که در وقف نامه تصریح شده به کار گیرند، مگر آن که در یک یا چند بند قابل عمل نباشد مثلا ظرف مسى در عصر و زمان ما تبدیل به ظروف دیگر مى شود.

مصرف باقی مانده موقوفه درغیر مورد وقف [مصرف موقوفات ]

پرسش : چند قطعه زمين وقف‏ شده تا اجاره آن را هر ساله دهه اوّل محرّم‏ در مسجد اطعام دهند؛ گاهی اوقات مقدارى از اجاره‏ فوق‏ الذكر باقى می ماند. نظر به اينكه مسجد، قديمى است و نياز مبرم به تعميرات اساسى دارد آيا هيئت امناء مسجد مى‏ توانند باقیمانده اجاره‏ را صرف تعميرات مسجد نمايند؟
پاسخ : بايد صرف اطعام گردد. اگر در اين موقع ميسّر نيست، در مواقع ديگر اين كار انجام شود.

استفاده از موقوفه خاص در محل دیگر [مصرف موقوفات ]

پرسش : آیا می توان از مالی که برای جایی وقف شده در محل دیگر استفاده کرد؟
پاسخ : فرشى را كه براى حسينيّه وقف كرده‏اند نمى‏توان براى نماز به مسجد ببرند و اگر ندانند آن فرش مخصوص حسينيّه است يا نه، باز بردن آن به جاى ديگر صحيح نيست، همچنين ساير اموال وقف، حتّى مهر نماز مسجدى را به مسجد ديگرى نمى‏توان برد.

حضور حائض و جنب در حسینیه [حسینیه]

پرسش : آيا حضور زنان حائض و جُنب در حسينيّه‏ ها به هنگام عزادارى‏، جايز است؟
پاسخ : رفتن به حسينيه و مکان هاي مشابه که حکم مسجد را ندارد، مطلقا اشکالي ندارد.

تغییر در وقف حسینیه [حسینیه]

پرسش : در روستای ما هفت حسینیه وجود دارد که استفاده نمی شود . آیا می توانیم یکی از آنها را بعنوان خانه عالم قرار دهیم؟
پاسخ : در غیر مواقع عزاداری و به گونه ای که مزاحمتی برای عزاداری نباشد می تواند به عنوان خانه عالم استفاده کرد و آن عالم نیز در شبهای پنجشنبه یا جمعه مجلسی در آنجا بگیرد.
تعداد صفحات : 553