حکم فعالیت های بازار یابی شبکه ای با عناوین جدید

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

حرمت توقف شخص جنب در مسجد [احکام مسجد ]

پرسش : توقف شخص جنب در مسجد چه حکمی دارد، اگر شخصى در مسجد بخوابد و در حال خواب جنب شود، آیا گناه کرده است؟ تکلیف او چیست؟
پاسخ : توقف در مسجد برای شخص جنب جایز نیست و در مورد ذکر شده با توجّه به این که یقین به این مسأله از قبل نداشته، گناهى نکرده است ، ولى خوابیدن در مسجد مکروه است.

ورود زنان حائض به مسجد و زیرزمین آن [احکام مسجد ]

پرسش : آیا زنان حائض می توانند در مسجد حاضر شوند، در بعضی از مجالس ترحیم وارد می شوند و موجب نجاست مسجد می شوند،حکم چیست؟ اگر مسجدی زیر زمین داشته باشد و قرار است بعدا در آن دستشوئی ساخته شود، آیا زنان حائض می توانند در آن مکان توقف نمایند؟
پاسخ : زنان در حال عادت زنانه حرام است که در مسجد توقّف کنند و اگر فرش مسجد آلوده شود باید تطهیر کرد و افراد ناآگاه را باید به این مسائل آشنا کرد و در مورد زیر زمین هم اگر به هنگام وقف فقط طبقه همکف وقف مسجد شده باشد زیرزمین و طبقات دیگر حکم مسجد ندارد ولی اگر مقید به طبقه همکف نبوده همه طبقات حکم مسجد دارد.

ورود کفار به مساجد [احکام مسجد ]

پرسش : وارد شدن کفار (مانند جهانگردان و امثال آن) یا برگزاری مجالس ختم آنها در مسجد چه حکمی دارد؟ آیا می توان بابت داخل شدن آنها به مسجد پول دریافت نمود؟
پاسخ : احتیاط واجب آن است که از ورود کفّار در مساجد جلوگیرى شود، مگر در جایى که براى تحقیق در مورد اسلام باشد یا موجب خوش بینى و علاقه آنها به اسلام و مسلمین گردد، اشکالى ندارد، البته باید جهات شرعى را رعایت کنند و سبب آلودگى مسجد نشوند و گرفتن وجهى از آنها در صورتى جایز است که با میل و رضاى خود آن را بدهند، و الزامى براى این کار نباشد.

حرمت نجس کردن مسجد [احکام مسجد ]

پرسش : نجس کردن مسجد چه حکمی دارد؟
پاسخ : نجس كردن مسجد حرام است، خواه زمين مسجد باشد و يا سقف و بام و طرف داخل ديوارها و احتياط واجب آن است كه طرف بيرون ديوار مسجد را هم نجس نكند، مگر آن‏كه واقف آن را جزء مسجد قرار نداده باشد.

ورود معذورين به شبستان، مصلا و نمازخانه [احکام مسجد ]

پرسش : لطفا حکم ورود ورود معذورين به شبستان، مصلی و نمازخانه را بیان نمایید؟
پاسخ : چنانچه حکم مسجد را نداشته باشد (يعني صيغه مسجد را براي آن نخوانده اند يا به نيت مسجد، در آن جا نماز نخوانده اند) توقف افراد معذور در آن مانعي ندارد. در اين زمينه مي توانيد از متولي يا خادم آن جا سوال کنيد که حکم مسجد را دارد يا نه.

محدوده اختیارات متولی مسجد [متولی مسجد ]

پرسش : لطفاً در مورد محدوده اختيارات متولّى مسجد به سؤالات زير پاسخ دهيد : الف) اگر براى متولّى شرعى و قانونى مسجد (كه حتّى سند شش دانگ ملك وموقوفات به نام اوست و واقف او را به عنوان متولّى منصوص مسجد تعيين نموده، واختيارات كامل در اداره امور مسجد به وى داده) عدم صلاحيّت امام جماعت، ثابت شود، آيا مى‌تواند او را از اقامه نماز در مسجد منع كند؟ ب) در صورتى كه امام جماعت به گفته متولّى مسجد اعتنا نكرده، و به نماز جماعت مبادرت ورزد، نمازش چه حكمى دارد؟ ج) به طور كلّى، رضايت يا عدم رضايت متولّى شرعى و قانونى مسجد در صحّت وعدم صحّت جماعت تأثير دارد؟
پاسخ : الف ‌تا ج ) متولّى در عزل ونصب امام جماعت دخالتى ندارد؛ بلكه اگر مردم كسى را براى امامت صالح ديدند، مى‌توانند او را به عنوان امام جماعت انتخاب كنند

وظایف متولی مسجد [متولی مسجد ]

پرسش : متولّى مسجد داراى چه مسؤولیّتى است؟
پاسخ : وظیفه متولّى آن است که اگر مسجد موقوفاتى دارد، آنها را حفظ نموده، و صرف مسجد کند، و بقیّه امور مربوط به نمازگزاران است.

چگونگی انتخاب هیئت أمناء مسجد [متولی مسجد ]

پرسش : هیئت امناء مسجد چگونه انتخاب مى شوند؟
پاسخ : مردم آن محلّ و امام جماعت مسجد مى توانند با اجازه حاکم شرع، هیئت امنائى از افراد صالح، براى اداره امور مسجد انتخاب کنند.

شرایط اعضای هیئت أمناء [متولی مسجد ]

پرسش : جهت رشد و استفاده بهینه از مساجد، هیئت اُمناء باید چه شرایطى داشته باشند؟
پاسخ : باید افرادى متدیّن، خوش نام، مدیر و مدبّر باشند، و بتوانند امور مسجد را به بهترین وجهى اداره کنند.

درآمد مازاد بر مخارج مسجد [اموال مسجد ]

پرسش : لطفا به سؤالات زیر پاسخ بدهید : 1- درآمد مسجدی که از مخارج آن بیشتر است را در چه راهی میتوان استفاده کرد؟ 2- آیا برگزاری مسابقه حفظ یا قرائت قرآن در شهر و پرداخت هزینه های آن از قبیل تبلیغات، مسابقه و یا اعطای جوایز به ممتازین البته به نام مسجد و در خود مسجد مجاز است؟ 3 - آیا میتوان مثلا به اشخاصی که نیازمند هستند به صورت قرضی یا بلا عوض کمک نمود؟
پاسخ : به طور کلی در مرحله ی اول این درآمدها را برای برنامه های فرهنگی و جوایز آن در خود مسجد صرف نمایید و سپس می توانید برای افراد نیازمندی که به مسجد رفت و آمد دارند هزینه نمایید.

استفاده از موقافات مسجد برای غیر نمازگزاران [اموال مسجد ]

پرسش : اگر دستشویی مسجد وقف نمازگزاران باشد و مجبور به استفاده از آن باشیم و صاحبکار اجازه نمازخواندن در مسجد را ندهد تکلیف چیست؟
پاسخ : لحظاتی در مسجد بنشیند و یک سوره حمد و توحید بخواند و بعد خارج شود.

اموالی که به مساجد هدیه می شود [اموال مسجد ]

پرسش : اگر چيزى را به مسجد هديه كنند و يا جهت استفاده مردم در مسجد قرار دهند بدون این که نذر داشته باشند،آيا اين هم حكم وقف را خواهد داشت؟
پاسخ : چون ما وقف را مشروط به صيغه نمى دانیم و با صِرف عمل نيز وقف صورت میگرد اين هم وقف محسوب می شود و خارج كردن آن از محل وقف جايز نمى باشد. البتّه بايد توجه داشت اگر وقف بودن ثابت نباشد، حداقل هديه به محل وقف است كه باز هم خروج مال هديه از آن محل جايز نيست؛ مگر اينكه متعارف بين مردم در آن منطقه اين باشد كه اموال مربوط به مسجد يا امثال آن، هم براى خود آن محل استفاده می شود و هم براى مراسم های آن منطقه اگر چه خارج از مسجد باشد؛ پس اگرچه وقف باشد ولى می توان آن را موقتاً از محل وقف خارج كرد و در منطقه براى مراسم هایی كه محتواى آن هم سو با برنامه های مسجد باشد استفاده كرد. اينها در صورتى است كه واقف يا واهب شرط خاصّى نگذارد و الّا بايد به شرط عمل كرد.

سرمایه گذاری و سپرده گذاری پول مسجد [اموال مسجد ]

پرسش : اگر برای مسجد پولی جمع آوری شود برای مصارف لازمه، اما مقداری از آن اضافه بیاید ؛در این صورت آیا می توان با این پول معامله کرد و برای مسجد درآمد کسب نمود یا می توان به شخصی قرض داد یا می توان در بانک سپرده گذاری نمود؟
پاسخ : مصرف کردن این پول تنها در صورتى جایز است که رضایتِ دهندگان پول نسبت به آن جلب شود ولی در صورتی که الان مصرف لازمی نباشد می توانند آن را پس انداز کنند و سود آن تعلق به مسجد دارد و اگر کسی از هیات امنا خدمتی به مسجد کند فقط به اندازه حق الزحمه مربوط به همان خدمت می تواند برداشت کند.

فروش برخی فرش های مسجد جهت یک نواخت نمودن آنها [اموال مسجد ]

پرسش : فروش فرشهاى مسجد که داراى اندازه هاى متفاوت و رنگهاى مختلف است، به منظور یک نواخت کردن آنها و ایجاد جذّابیّت بیشتر، که در نهایت سبب جذب افراد بیشترى به مسجد خواهد شد، چه حکمى دارد؟
پاسخ : اگر فرشها وقف مسجد باشند، چنین کارى جایز نیست، چون ضرورتى ندارد، ولى اگر ملک مسجد باشد، این کار مانعى ندارد.( ملک مسجد مانند وسایلى که از درآمد موقوفه و مانند آن خریدارى مى شود ).

استفاده از وسايل مسجد یا حسینیه برای ختم و عروسی [اموال مسجد ]

پرسش : استفاده از وسايل مسجد یا حسینیه برای ختم و عروسی و مانند آن چه حکمي دارد؟
پاسخ : دو حالت دارد : اگر از امکانات مسجد، براي مراسمي که در آنجا برپا مي شود (مانند مجلس فاتحه) که در عرف منطقه معمولاً اين گونه مجالس را در مساجد برپا مي کنند استفاده شود، اشکال ندارد؛ و به دليل استفاده شخصي از امکانات ، پولي را بابت هزينه هايي که بر مسجد تحميل مي شود مي پردازند. ولي بيش از اين مقدار بابت اجاره مسجد و امثال آن جايز نيست و اگر به عنوان کمک به مسجد باشد با رضايت پرداخت کننده مانعي ندارد. ولي گاه امکانات مسجد را بيرون مي برند، يا غذا را در آشپزخانه مسجد براي مراسم خارج از آن مي پزند، در اين موارد حکم اوّليه عدم جواز است و بايد از امکانات مسجد براي خود آن استفاده کرد، مگر در مناطقي که عرف محل اين گونه است؛ يعني کساني که امکانات را از اوّل وقف مي کنند، وقف عام کرده اند نه خاص مسجد و در صورت شک در نيّت وقف کننده ها قدرمتيقّن، مخصوص مسجد خواهد بود. البته باید توجه داشت در هر دو صورت اگر از امکانات برای عروسی استفاده می شود، مشروط بر آن است که مستلزم كار حرام نباشد.

فروش مستغلات مسجد [اموال مسجد ]

پرسش : منزلی که با مسجد مقداری فاصله دارد وقف مسجد شده است و آن را تبدیل به آشپزخانه مسجد کرده اند و مدتی نیز مورد بهره برداری قرار گرفته است ولی اکنون زمینی که در جنب مسجد است، وقف آن مسجد شده و قرار است آشپزخانه مسجد شود، آیا جایز است آشپزخانه سابق را بفروشند و پول آن را صرف آشپزخانه جدید کنند؟
پاسخ : اگر وقف مسجد شده، فروختن آن جایز نیست؛ بلکه می توانند اجاره دهند و درآمد آن را صرف آشپزخانه جدید کنند و اگر ملک مسجد است اما وقف مسجد نیست، می شود آن را فروخت و صرف آشپزخانه جدید کرد.

فروش و تبدیل موقوفات مسجد [اموال مسجد ]

پرسش : لطفا به سؤالات زیر پاسخ بدهید : الف : چنانچه مسجدی خراب شود ، و سایلی داشته باشد می توان آنها را فروخت؟ ب : اگر مسجد وسایل اضافی یا قدیمی دارد که قابل استفاده نیست یا ارزش بالایی دارند؛آیا می توان آن را فروخت و تبدیل نمود؟ ج : آیا می توان آن وسایل را به فقیر و مستحق داد؟
پاسخ : الف : فروش موقوفات به هيچ عنوان جايز نيست و اگر مسجد خراب شود بايد آنها را صرف تعمير همان مسجد كنند و هرگاه به درد آن مسجد نخورد بايد در مساجد ديگر صرف شود و اگر به درد مساجد ديگر نيز نخورد بايد آن را بفروشند و پولش را اگر ممكن است صرف تعمير همان مسجد و گرنه صرف تعمير مسجد ديگر نمايند. ب: فروش موقوفات به هيچ عنوان جايز نيست ولی اگر به هيچ وجه در آن مسجد قابل استفاده نيست مى توانند آن را بفروشند و اشياءِ مشابه قابل استفاده خريدارى كنند و اگر اشياءِ مشابه لازم ندارد در ساير احتياجات آن مسجد صرف شود،در مورد وسایل بالا قیمت نیز همین گونه عمل نمایند. ج : نمی توان به فقیر داد و باید طبق صورت قبلی عمل نمود،مگر این که به هیچ وجه قابل فروش نباشد.

تبدیل قسمتی از مسجد به آبدارخانه [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : مسجدى آبدارخانه ندارد، آيا مى‌توان قسمتى از آن را كه مزاحمت براى نمازگزاران ندارد، تبديل به آبدارخانه كرد؟
پاسخ : در صورتى كه مورد نياز مسجد باشد، و مزاحم نمازگزاران نباشد اين كار اشكالى ندارد، امّا احكام مسجد را دارد.

تبدیل قسمتی از مسجد به مکانهای فرهنگی [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : آيا مي توان مساجد را توسعه داد و قسمتي از آن را به حسينيه، کتابخانه، پايگاه بسيج، خانه عالم يا خانه خادم و امثال آن تغيير دارد؟
پاسخ : از روز اوّل که مسجد را وقف مي کنند مي توانند بخشي يا طبقه اي را مسجد و بخش يا طبقات ديگر را براي امور ديگري درنظر بگيرند. ( الوقوف علي حسب ما يوقفها أهلها ) و آنچه را جزء مسجد نمي کنند حکم مسجد ندارد پس مي توان بخشي را حسينيه و يا حتي سرويس بهداشتي کرد و بخش ديگر را مسجد به شرط اين که مسجد را آلوده نکند، ولي اگر بعد از وقف و ساخته شدن مسجد مي خواهند بخشي از آن را تغيير دهند يا طبقه اي به عنوان غير مسجد به آن اضافه کنند در مواردي که مزاحم نمازگزاران نباشد و در شأن مسجد باشد مانند حسينيه و کتابخانه و بسيج و مراسم عزاداري اشکال ندارد ولي در هر حال حکم مسجد را دارد؛ ولي ساخت يا تبديل به خانه عالم و خانه خادم يا محلّي براي بانواني که عذرشرعي دارند، جايز نيست.

حياط مسجد [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : حیاط مسجد چه حکمی دارد؟آیا احکام مسجد نیز در آن جاری می شود؟
پاسخ : اگر حياط مسجد را جزء مسجد وقف كنند و در ابتدا صيغه وقف را بر كلّ آن جارى كنند، حكم مسجد را دارد. امّا اگر بر آن صيغه وقف به عنوان مسجد نخوانده اند و يا اطلاع نداريم كه چگونه صيغه وقف خوانده شده، دو صورت دارد؛ در مناطقى مثل جنوب كشور كه در بعضى فصول از حياط، جهت اقامه نماز و برنامه های مسجد استفاده می شود، حياط جزء مسجد است؛ امّا در مناطقى مثل شمال كشور كه از حياط مسجد چنين استفاده ای نمی شود آن را جزء مسجد نمی دانيم. به عبارت ديگر در چنين مواردى اگر حياط مسجد براى اقامه نماز و برنامه هاى مسجد است، جزء مسجد بوده و حكم آن را دارد و الّا حکم مسجد را ندارد.

تأسیس دستشویی در مسجد [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : ساخت دستشوئی در زمینی که وقف مسجد شده است چه حکمی دارد؟ اگر شخصی زمینی را واگذار مسجد نماید و سپس مرحوم شود و ما از قصد او باخبر نباشیم می توان در آن دستشوئی ایجاد نمود؟
پاسخ : تأسيس سرويس بهداشتي به دليل کوچک بودن يا تغيير مکان و امثال آن در مساجد چند حالت دارد: از ابتدا در زميني که وقف مسجد کرده اند (چون مساجد در عرف امروز همراه با سرويس بهداشتي است) مي توان سرويس بهداشتي ساخت، ولي در مساجد قديمي آنچه جزء مسجد است، مانند صحن يا حياط مساجدي که غالبا در آن نماز مي خوانند را نمي توان تبديل به سرويس بهداشتي کرد و بايد محل ديگري را براي اين منظور تهيه کنند، ولي مناطقي مانند مازندران و آذربايجان که معمولا در حياط مسجد نماز نمي خوانند، هر چند حياط وابسته به مسجد است ولي چون جزء آن يعني محل نماز نيست براي ساخت سرويس مانعي ندارد.

تجاری سازی بخشی از مسجد [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : آیا می توان بخشی از مسجد مثل زیر زمین آن را تبدیل به آشپزخانه نموده یا در بازسازی، چند مغازه درست کرده و اجاره داده شود؟
پاسخ : اجاره دادن مساجد تحت هيچ عنوان جايز نيست؛ توضیح آنکه گاهى قسمتى از مسجد را تبديل به منبع درآمدى براى مسجد می کنند؛ مثلاً زيرزمين آن را به آشپزخانه تبديل می کنند و كرايه می دهند يا در بازسازى مسجد چند مغازه درست مى کنند كه درآمد آنها را صرف مسجد مى کنند ، اينها هيچ كدام از نظر شرعى جايز نيست، نه مسجد را می توان اجاره داد و نه می توان از آن مغازه ای جدا كرد و نه زيرزمين آن را می توان به عنوان آشپزخانه و... كرايه داد چون زمين مسجد هر چه پايين هم برود باز هم جزء مسجد است و احكام مسجد را دارد. البته اگر اين تغييرات را بدون اجازه انجام دادند ما نمی گوييم آن را تخريب كنند ولى بايد از خود آن براى مسجد استفاده شود نه از درآمد آن. مثلاً اگر مغازه ایست، درب بيرونى آن را مسدود كنند و درى از داخل براى آن باز كنند تا به عنوان اتاقى براى مسجد مورد استفاده قرار گيرد،در ضمن باید توجه داشت که اگر از اول نیت ساخت مغازه و مانند آن را داشته باشند، این کار مانعی ندارد.

ساخت مغازه در زمین مسجد [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : اگر از ابتدا براى مسجد چند مغازه در نظر بگيرند چه حكمى دارد؟
پاسخ : مانعى ندارد ولى مورد بحث در جايى است كه زمين به عنوان مسجد اختصاص يافته و بعداً می خواهند چنين كارهايى در آن انجام دهند مثلاً در آن اتاق يا زيرزمين جديدى را براى اجاره دادن بسازند، همچنين بايد توجه داشت اين گونه دخل و تصرّفات در مساجد و ديگر موقوفات، ممكن است آنها را در معرض تلف قرار دهد و موجب سلب خاصيت آنها شود.

تخریب مسجد به جهت توسعه و بازسازی و تبدیل به احسن آن [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : در مورد بازسازی و تعمیر مسجد سه سؤال مطرح است : الف : اگر مسجدی نیاز به توسعه یا تعمیر داشته باشد، می توان خراب نمود و توسعه داد یا تعمیر نمود؟ ب : آیا اگر مسجد درحال ساخت باشند و بخواهند برای محکم کاری دوباره خراب نمایند و بسازند، جایز می باشد؟ ج: آيا تبديل به أحسن کردن مساجد جايز است؟
پاسخ : الف : مسجدى كه خراب نشده و قابل استفاده است اگر نياز به توسعه دارد و این کار به نفع نمازگزاران است، مى ‏توان آن را خراب كرد و بهتر و بزرگتر ساخت . ب : در صورتی که کارشناسان تایید کنند می توان آن را بازسازی کرد. ج : اگر به معني فروختن آن و خريدن مکان جديد براي مسجد است، جايز نيست ولي تخریب و بازسازي به سبک روز که به نفع نمازگزاران باشد مانعي ندارد و اگر ضایعاتی دارد که قابل استفاده در همان مسجد یا در مساجد دیگرنیست، مجاز هستید آن را به فروش رسانده و در همان مسجد مصرف کنید.

احداث وضوخانه در مسجد [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : در میان مسجدی حوضى جهت وضو احداث گردیده است، اینک به علّت کثرت جمعیّت و عدم مراعات بهداشت و مانند آن، مى خواهند حوض مذکور را بردارند و در یک گوشه مسجد وضوخانه اى بسازند، آیا این کار جایز است؟
پاسخ : اگر از بین بردن حوض به نفع مسجد و نمازگزاران است، اشکالى ندارد، همچنین ساختن وضوخانه براى وضو گرفتن در گوشه اى از مسجد، آن هم به شرطى که در بالا آمد، مانعى ندارد.

حکم ساخت و تعمیر مسجد [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : ساختن یا تعمیر مسجد چه حکمی دارد؟ اگر در مناطقی مسجد زیاد وجود داشته باشد، ساخت مجدد مسجد چه حکمی دارد؟
پاسخ : ساختن مسجد مستحب است و هر قدر در جاى مناسبتر و بهترى باشد كه مسلمانان از آن بيشتر استفاده كنند بهتر است. تعمير مسجد نيز مستحب است و از بهترين كارها است و اگر مسجد طورى خراب شود كه تعمير آن ممكن نباشد مى‏توانند آن را بكلّى خراب كنند و دوباره بسازند و اگر در منطقه ای مسجد به مقدار نیاز وجود دارد، مؤمنین و مؤمنات به بناهاى خیر دیگر، که مورد نیاز مردم است، بپردازند که ان شاءاللّه ثوابش کمتر از مسجد نخواهد بود، یا به مناطق محروم و نیازمند توجّه کنند.

حکم مسجد خراب شده یا متروکه [ساخت، بازسازی و توسعه مسجد ]

پرسش : چنانچه مسجدی خراب شود یا در جایی واقع شود که قابل استفاده نیست مثلا در بیابان یا در روستایی که قابل سکنه نیست باشد، می توان تخریب نمود و زمین آن را فروخت یا در جاده و خیابان قرار داد؟
پاسخ : تخریب و فروش مسجد جایز نیست و بايد اطراف آن را ديوار بکشند تا در صورت نياز، رهگذران از آن استفاده کنند، حکم مسجد را دارد و چنانچه خودش هم خراب شود باز نمى ‏توانند زمين آن را بفروشند يا داخل ملك و جادّه نمایند.

عدم لزوم کسب رضایت بانیان موقوفات مساجد در اداره آنها [مسجد]

پرسش : چندین سال پيش مسجدى توسط فردی ساخته شد که داراى 3 باب مغازه است كه آنها هم وقف مسجد مى‌باشد اما بلاتكليف رها شده وهم اكنون مى‌خواهند آنها را خراب كنند چون به صورت مخروبه درآمده و بارها شوراى مساجد زير نظر امام جمعه و ستاد تبليغات اسلامى ايشان را دعوت كرده‌اند كه بيايد و رفع مشكل كند؛ ولى ايشان اهميّت نمى‌دهد. مسجد به همّت مردم و هيئت امنا رونق يافته و علاوه بر نمازهاى يوميّه، كليّه مراسم مذهبى در آن برگزار مى‌شود و هزينه‌هاى مربوط به آب، برق، گاز و مخارج ديگر توسّط هيئت امنا ومؤمنين داده مى‌شود. اخيراً بانى اوّليّه مسجد اعلاميّه‌اى چاپ و در مسجد و معابر نصب نموده كه باعث تفرقه بين مؤمنين شده است. حكم شرعى مسأله چيست؟
پاسخ : بانيان محترم مساجد بايد بدانند هنگامى كه مسجد را ساختند و وقف شد همه مردم مى‌توانند از آن استفاده كنند و نياز به رضايت بانيان محترم ندارند. امام مسجد را نيز مردم نمازگزار انتخاب مى‌كنند. البتّه اگر مسجد موقوفاتى داشته باشد و بانى به هنگام وقف خودش را متولّى قرار داده باشد مى‌تواند درباره آن موقوفات به نفع مسجد تصميم بگيرد و اگر خود را متولّى قرار نداده، حاكم شرع براى آن موقوفات متولّى تعيين مى‌كند؛ ولى متولّى نبايد نسبت به خود مسجد كه چه كسانى در آن نماز بخوانند يا نخوانند تصميم بگيرد.
تعداد صفحات : 537