شأن نزول آیات (57 ـ 59) سوره «زخرف»

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

شأن نزول آیات (57 ـ 59) سوره «زخرف»

پرسش : شان نزول آیات (57 ـ 59)«زخرف» چه می باشد؟
پاسخ اجمالی:

پیامبر(ص) در حضور برخی سران قریش مانند ولید بن مغیره و نضر بن حارث، طبق آیه 98 سوره انبیاء، بت پرستان و آنچه غير از خدا مى پرستند را هيزم جهنم دانست، آنها بعد از مشورت با عبدالله بن زبعری که بعدا به آنها پیوسته بود، گفتند: اگر چنين است ما فرشتگان را و عزیر و عیسی بن مریم را مى ‏پرستيم. پیامبر(ص) پاسخ داد: اين بت پرستان در حقيقت شياطين را مى ‏پرستند... و آیه 57 سوره زخرف به همراه آیه 101 سوره انبیاء در پاسخ به آنها نازل شد.

پاسخ تفصیلی:

در آیات (57 ـ 59)«زخرف» می خوانیم: «وَ لَمّا ضُرِبَ ابْنُ مَرْیَمَ مَثَلاً اِذا قَوْمُکَ مِنْهُ یَصِدُّونَ * وَ قالُوا اَ آلِهَتُنا خَیْرٌ اَمْ هُوَ ما ضَرَبُوهُ لَکَ اِلاّ جَدَلاً بَلْ هُمْ قَوْمٌ خَصِمُونَ * اِنْ هُوَ اِلاّ عَبْدٌ اَنْعَمْنا عَلَیْهِ وَ جَعَلْناهُ مَثَلاً لِبنى اسرائیل»؛ (و هنگامى که درباره فرزند مریم مَثَلى زده شد، ناگهان قوم تو به خاطر آن فریاد راه انداختند. * و گفتند: «آیا خدایان ما بهترند یا او؟! (اگر معبودان ما در دوزخند، مسیح نیز در دوزخ است؛ چرا که معبود واقع شده)»! ولى آنها این مَثَل را جز از طریق جدال (و لجاج) براى تو نزدند؛ آنها گروهى کینه توز و پرخاشگرند. * مسیح فقط بنده اى بود که ما نعمت به او بخشیدیم و او را نمونه و الگوئى براى بنى اسرائیل قرار دادیم).
شان نزول:
در «سیره ابن هشام» چنین آمده است: رسول خدا(صلىعلیه وآله) روزى با «ولید بن مغیره» در مسجد نشسته بود «نضر بن حارث» نیز آمد و در کنار آنها نشست، گروهى از سراننیز در مجلس بودند، پیامبر(صلىعلیه وآله) با آنها سخن گفت، «نضر» به مقابله برخاست، پیامبر(صلىعلیه وآله) با دلائل منطقى (پیرامون بطلان بت پرستى) او را محکوم ساخت، سپس اینرا بر آنها خواند: «اِنَّکُمْ وَ ما تَعْبُدُونَ مِنْ دُونِ اللّهِ حَصَبُ جَهَنَّمَ اَنْتُمْ لَها وارِدُونَ * لَوْ کانَ هوُلاءِ آلِهَهً ما وَرَدُوها وَ کُلٌّ فِیها خالِدُونَ...»؛ (شما و آنچه غیرمى پرستید، هیزم جهنم خواهید بود؛ و همگى در آن وارد مى شوید. * اگر اینها خدایانى بودند، هرگز وارد آن نمى شدند! در حالى که همگى در آن جاودانه خواهند بود).(1)
بعد از این ماجرا پیامبر(صلىعلیه وآله) از جا برخاست و رفت، در این هنگام «عبداللّه بن زبعرى» آمد و به آن جمع پیوست، «ولید» به «عبداللّه» گفت: «نضر بن حارث» در مقابل «محمّد»(صلىعلیه وآله) درمانده شد و پاسخى نداشت بدهد، محمّد(صلىعلیه وآله) گمان مى کند ما و همه معبودهایمان هیزم دوزخیم!.
«عبداللّه» گفت: بهسوگند اگر من او را مى دیدم پاسخش را مى دادم، از او بپرسید آیا درست است که همه معبودان با عابدانشان در دوزخند؟ اگر چنین است، ما فرشتگان را مى پرستیم، و یهود «عزیر» را و نصارى «عیسى بن مریم» را (چه عیبى دارد که ما با فرشتگان و پیامبرانى چون «عزیر» و «مسیح» باشیم!).
این پاسخ براى «ولید» و کسانى که در مجلس بودند جالب آمد، و معتقد بودند که دلیل دندان شکنى است، این سخن را خدمت پیامبر(صلىعلیه وآله) گفتند، رسول اللّه(صلىعلیه وآله) فرمود: «آرى هر کس دوست داشته باشد که معبود واقع شود او هم با عابدانش در دوزخ خواهد بود، این بت پرستان در حقیقت شیاطین را مى پرستیدند، و هر چیز را که شیطان به آنها دستور مى داد».
اینجا بود کهشریفه: «اِنَّ الَّذِینَ سَبَقَتْ لَهُمْ مِنَّا الْحُسْنى اُولئِکَ عَنْها مُبْعَدُون»؛ ((اما) کسانى که از قبل، وعده نیک از ما به آنها داده شده [=مومنان صالح] از آن دور نگاه داشته مى شوند)، نازل شد(2) و نیز آیه: «وَ لَمّا ضُرِبَ ابْنُ مَرْیَمَ مَثَلاً اِذا قَوْمُکَ مِنْهُ یَصِدُّونَ»(3) (آیه مورد بحث) نازل گردید.(4)، (5)

تاریخ انتشار: « 1392/11/07 »
فهرست نظرات
*متن
*کد امنیتی http://makarem.ir
تعداد بازدیدکنندگان : 9066