آثار و برکات «تقوا» از زبان امام علي(ع)

پایگاه اطلاع رسانی دفتر مرجع عالیقدر حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی

صفحه کاربران ویژه - خروج
ورود کاربران ورود کاربران

ورود به حساب کاربری

کلمه امنیتی:

نام کاربری:

کلمه عبور:

برای استفاده از امکانات پایگاه ثبت نام کنید .
مرتب سازی بر اساس
 

آثار و برکات «تقوا» از زبان امام علي(ع)

پرسش : امام علی(علیه السلام) در183 «نهج البلاغه» به چه آثار و برکاتی برای رعایت «تقوا» اشاره می نماید؟
پاسخ اجمالی:

امام علی(ع) در بیان آثار و برکات «تقوا» می فرماید: «كسی كه تقوا پيشه كند، خداوند راهى براى رهايى از فتنه ها به رويش مى گشايد و در دل تاريكى ها نوری به او اعطا مى كند، او را در بهشت مخلد ساخته و در جايگاه والايى نزد خود جاى مى دهد، خداوند او را در آنچه دوست دارد و علاقه مند است [يعنى بهشت] براى هميشه مخلّد مى سازد و در جايگاه والايى نزد خود در سرايى كه آن را براى [خاصّان] خويش ساخته است جاى مى دهد، همان جايى كه سايه اش از عرش خداست و نور و روشناييش جمال اوست، زائرانش فرشتگان و يارانش پيامبران خدا هستند».

پاسخ تفصیلی:

امام علی(علیه السلام) در بخشی از183 «نهج البلاغه» به بیان آثار و برکات «تقوا» مى پردازد و در عبارت کوتاه و بسیار پرمعنایى چهار نتیجه براىو پرهیزکارى ذکر مى کند. در بیان اوّلین و دومینش مى فرماید: (بدانید آن کس کهپیشه کند، خداوند راهى براى رهایى از فتنه ها به رویش مى گشاید و در دل تاریکى ها به او نور اعطا مى کند)؛ «وَ اعْلَمُوا اَنَّهُ (مَنْ یَتَّقِ اللهَ یَجْعَلْ لَّهُ مَخْرَجاً) مِنَ الْفِتَنِ، وَ نُوراً مِنَ الظُّلَمِ».
قسمت اوّل این سخن برگرفته ازشریفه: «وَ مَنْ یَتَّقِ اللهَ یَجْعَلْ لَّهُ مَخْرَجاً»(1) است. در حدیثى ازغفارى نقل شده که پیامبر اکرم(صلىعلیه وآله) فرمود: «انّی لَاَعْلَمُ آیهً لَوْ اَخَذَ بِهَا النّاسُ لَکَفَفَتْهُمْ: (وَ مَنْ یَتَّقِ اللهَ یَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً) فَما زالَ یَقُولُها وَ یُعیدُها»(2)؛ (مناى را مى دانم که اگر همه انسان ها دست به دامن آن زنند براى حلّ مشکلاتشان کافى است... پس«وَ مَنْ یَتَّقِ اللهَ» راکرد و بارها تکرار نمود).
قسمت دوم برگرفته از آیات دیگر است؛ مانند «یَا اَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اِنْ تَتَّقُوا اللهَ یَجْعَلْ لَّکُمْ فُرْقَاناً»(3)؛ (اى کسانى کهآورده اید اگر از [مخالفت فرمان]بپرهیزید براى شما [نورانیت درون و] وسیله تشخیص حق از باطل قرار مى دهد).
در سومین و چهارمین ثمره پربارمى فرماید: (خداوند او را در آنچه دوست دارد و علاقه مند است [یعنى بهشت] براى همیشه مخلّد مى سازد و در جایگاه والایى نزد خود در سرایى که آن را براى [خاصّان] خویش ساخته است جاى مى دهد)؛ «وَ یُخَلِّدْهُ فِیمَا اشْتَهَتْ نَفْسُهُ، وَ یُنْزِلْهُ مَنْزِلَ الْکَرَامَهِ عِنْدَهُ، فِی دَارٍ اصْطَنَعَهَا(4) لِنَفْسِهِ».
در این عبارت نتیجهرا بیرون رفتن از فتنه ها و برطرف شدن ظلمت ها از صحنه زندگى پرهیزکاران در این جهان و خلود در مواهب مادى و معنوى در آن جهان ذکر کرده است. در واقع خداوند میان نعمت هاى مادى و معنوى این جهان و مادى و معنوى آن جهان را براى پرهیزکاران جمع مى کند و جمله هاى بالا هر کدام اشاره به یکى از این نعمت هاست.
جمله «اصْطَنَعَهَا لِنَفْسِهِ» یا اشاره به این است که خداوند منزلگاه خاصرا براى خاصّان خویش آفریده یا از قبیل تعبیراتى همچون «بیت الله» و «شهر الله» است که اشاره به عظمت و اهمّیّت آن سراست.
سپس در شرح اوصاف این جایگاه ویژه مى فرماید: (همان جایى که سایه اش از عرش خداست و نور و روشناییش جمال اوست، زائرانش فرشتگان و یارانش پیامبرانهستند)؛ «ظِلُّهَا عَرْشُهُ، وَ نُورُهَا بَهْجَتُهُ، وَ زُوَّارُهَا مَلاَئِکَتُهُ، وَ رُفَقَاوُهَا رُسُلُهُ».
راستى چه جایگاه والایى است جایى که مافوق زمین و آسمان و در سایه عرش خداست. پرتو انوار الهى آن را روشن کرده و فرشتگان او هر دم بهانسان مى آیند و او با پیامبران بزرگ همنشین است. اوصافى که شنیدنش انسان را به وجد مى آورد، پس دیدنش چگونه خواهد بود.(5)

پی نوشت:

(1). سوره طلاق، آيه 2.

(2). مجمع البيان فى تفسير القرآن، طبرسى، فضل بن حسن، انتشارات ناصر خسرو، تهران، 1372 شمسی، چاپ: سوم، ج 10، ص 460.

(3). سوره انفال، آيه 29.

(4). «اصطنع» از ريشه «صنع» به معناى ساخته و پرداخته كردن‏ است.

(5). گردآوری از کتاب: پيام امام امير المؤمنين(عليه السلام)‏، مكارم شيرازى، ناصر، تهيه و تنظيم: جمعى از فضلاء، دار الكتب الاسلامية‏، تهران‏، 1386 شمسی‏، چاپ: اول‏، ج 7، ص 111.

تاریخ انتشار: « 1397/07/15 »
فهرست نظرات
*متن
*کد امنیتی http://makarem.ir
تعداد بازدیدکنندگان : 55